logo

Persberichten 2012





 

vrijdag 28 december 2012

Lezingenreeks De Peel van oertijd tot heden Lezing over de historie van de Peelvogels tussen 1800 en 2012

 Op maandagavond 7 januari 2013 gaat de lezingenreeks 'De Peel van oertijd tot heden' verder met de lezing van Boena van Noorden. Zijn lezing is getiteld 'Van Goudplevier tot Boomklever: de ontwikkeling van de Peelavifauna tussen 1800 en 2012'.De laatste 200 jaar heeft de Peel een ongekende metamorfose ondergaan. Er is in die periode waarschijnlijk meer veranderd dan in de 2000 jaar daarvoor. Deze gedaanteverwisseling van het landschap heeft ook een enorme impact op de vogelbevolking in de Peel gehad.

Op 7 januari zult u door deze laatste twee eeuwen worden geleid. Tijdens deze tocht door de tijd blijken er gaandeweg vogelsoorten af te haken en te verschijnen. Op basis van historische bronnen zal worden stilgestaan bij de oorzaken van het komen en gaan van Peelvogels. Ook biologen kunnen veel leren over hoe de natuur functioneert door naar het verleden te kijken. Deze historisch ecologie levert kennis op, die gebruikt kan worden om de natuur (in de toekomst) te behouden. Het verdwijnen van een van de Peelvogels, de goudplevier, ging niet ongemerkt voorbij.

Natuurbeschermers van het eerste uur deden al aan het begin van de twintigste eeuw pogingen om deze karakteristieke veensoort te behouden. Hoe dat in zijn werk ging, zal tijdens de lezing worden beschreven. De lezing zal worden afgesloten met een doorkijkje naar de toekomst. Van Noorden is ecoloog bij de provincie Limburg. Hij doet al tientallen jaren onderzoek naar het voorkomen en de ontwikkeling van vogels in onder andere de Peel. In 2006 verscheen de Avifauna van Limburg. In deze 720 pagina’s tellende Limburgse vogelbijbel wordt voor het eerst sinds het klassieke werk van P.A. Hens uit 1965 een volledig en uitgebreid overzicht gegeven van het voorkomen van broed-, winter- en trekvogels in de provincie Limburg. De Peelrestanten in Limburg worden hierin ook belicht. Van Noorden is mede-auteur van dit boek, dat 7 januari voor geïnteresseerden verkrijgbaar is.

 

  1. Boena van Noorden start zijn verhaal op maandag 7 januari 2013 om 20.00 uur in het Klok & Peel Museum Asten aan de Ostaderstraat 23 in Asten. De zaal is open vanaf 19.30 uur.De volgende momenten in de reeks over Peelschrijvers zijn:
  2. Maandag 28 januari 2013 lezing van Piet van den Munckhof over de historische ecologie van de Peel.
  3.  Op de zaterdagmorgens 12 en 26 januari 2013 wordt een busexcursie langs interessante geologische punten in de Peel gehouden onder leiding van Jan Broertjes. Deelname aan de gehele reeks kost € 25,00.

Bijwonen van een enkele lezing is mogelijk en kost € 7,50 (inclusief koffie of thee). De reeks wordt georganiseerd door Klok & Peel Museum Asten, heemkundekring De Vonder Asten-Someren, heemkundekring H.N. Ouwerling Deurne, de Stichting Behoud Kasteelerfgoed Asten en het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven.

 


 

 

maandag 10 december 2012

 

Wat betekent mijn naam ?  Kom 19 december naar het museum

 

Tijdens de Pompoendagen in het Klok & Peel Museum Asten herleefden de Sprookjesvan Duizend-en-één-nacht. Dat brengt mij bij de naam Bianca Neve. Op zich geen sprookjesachtige naam, maar schrijven we Biancaneve aan elkaar dan betekent dit in het Italiaans 'Sneeuwwitje': een samenstelling van bianco (wit) en neve (sneeuw).

 

De Italiaanse hoogleraar Giuliano Palmieri, deskundige op het gebied van mythen en legenden, beweert in zijn boek I regni perduti dei Monti Pallidi (De verloren koninkrijken van de bleke bergen), dat Schneewittchen niet van Duitse, maar van Italiaanse afkomst is en dat haar naam Biancaneve zou zijn. Op Sneeuwwitje gelijkende legenden verhalen dat wanneer een mijn was uitgeput, een mooi, jong meisje de mijn in werd gestuurd om haar vitale energie door te geven. De zeven dwergen zouden mijnwerkers zijn. Ze moesten klein zijn om in de smalle ondergrondse gangen en kleine ruimtes te kunnen werken. Dit alles zou zich afspelen in de valleien van de Dolomieten. Hij denkt aan de ijzermijnen van Mont Pore in de streek van Alto Adige, die tot het einde van de achttiende eeuw werden geëxploiteerd voor de productie van zwaarden voor Venetië.

 

Deze nu in Italië gelegen regio maakte tot 1918 nog deel uit van de Oostenrijkse-Hongaarse Dubbelmonarchie. Hij vermoedt dat Duitse reizigers het verhaal hebben doorgegeven aan de gebroeders Grimm. Dat de gebroeders hun verhalen niet zelf bedachten is bekend: het waren vooral verzamelaars. Ze hebben overigens ook enkele varianten op de sprookjes van Duizend-en-één-nacht gepubliceerd, zoals Sesam Open U! en Het Blauwe Licht. Daarmee zijn we terug bij Bianca Neve.

 

Een bestaande naamcombinatie die naar een sprookje verwijst. Op dezelfde manier zijn er ook lachwekkende combinaties mogelijk, zoals: Sietse Vliegen, Ton Haring, Constant de Klos en Constant Vercouwe. Of moeten we die naar het rijk der fabelen verwijzen?De familienaam Neef, en de oudere vorm Neve, zijn verwantschapsnamen. Oorspronkelijk was de betekenis van dit woord niet zeer specifiek; in alle talen konden er verschillende mannelijke bloedverwanten mee worden aangeduid, zoals 'kleinzoon' en 'zoon van broer of zus' en 'zoon van oom of tante'. In het Nederlands is de eerstgenoemde betekenis verouderd en zijn de twee laatstgenoemde betekenissen overgebleven.
Heeft u belangstelling voor namen, en wilt u weten wat uw familienaam betekent dan bent u van harte welkom op woensdag 19 december in het Erfgoedpunt Peel. Jacques van der Velden zal daar tussen 13.30 en 15.00 een sessie over namen houden.

Het Erfgoedpunt Peel is gevestigd in het Klok & Peel Museum Asten aan de Ostaderstraat 23. De sessie is gratis, maar wij stellen het op prijs dat u zich van tevoren aanmeldt, zodat wij de beschikbare ruimte goed kunnen indelen. U kunt dit doen via info@museumasten of 0493-691865. Het erfgoedpunt is gratis toegankelijk voor gebruik van de erfgoedbibliotheek, de digitale erfgoedinformatie en de Buurtbank. Voor bezoek aan het museum gelden de normale toegangsprijzen. Zie voor actueel nieuws over het erfgoedpunt: www.rhc-eindhoven.nl

 of www.museumasten.nl of www.heemkundekringdevonder.nl

 


 

Vrijdag 23 november 2012 

Lezingenreeks De Peel van oertijd tot heden.

De historie van de Astense Peel.

De jaarlijkse lezingenreeks Cultuurhistorie in de Peel is enkele weken geleden van start gegaan. Dit jaar is het thema 'De Peel van oertijd tot heden'. De belangstelling voor de vier lezingen en een busexcursie is erg groot. Meer dan honderd inschrijvers hebben in de oranjerie van het Klok & Peel Museum Asten genoten van de lezing van Noud Peters over de oertijd met Liessel als centrum van de wereld.

De Liesselse bodem heeft bij de zandwinning op de Hoogdonk al veel geheimen uit de oertijd prijsgegeven. Fossielen zijn bovengehaald van haaien en walvissen die verraden dat er lang geleden een zee was. Na de verlanding leefden er mammoeten en mastodonten. Verschillende fossielen zijn tot nu toe nergens anders ter wereld bekend, als uit Liessel.

Op maandagavond 3 december gaat de reeks verder met de lezing van Hans van de Laarschot over de historie van de Astense Peel, die als een gemeentelijke schatkist kan worden gezien. Door de eeuwen heen is het hoogveenmoeras, dat een groot deel van het Astense oppervlak bedekte, van groot nut geweest voor de Astenaren en de gemeente.

Vanaf het ontstaan van Asten voor de inwoners voor het steken van turf. In de negentiende en twintigste eeuw vloeide door de verpachting van het grauwveen in de Astense Peel aan Van de Griendt het grote geld rijkelijk in de gemeentekas en kon Asten grote projecten financieren.

In de eenentwintigste eeuw kon de gemeente de Peelspaarpot voor het laatst legen door de verkoop van haar natuurgebied aan het Rijk.Hans van de Laarschot heeft voor het boek 'Asten 800. Verhalen uit de geschiedenis van Asten, Heusden en Ommel' de geschiedenis van de Astense Peel onderzocht. Hij is Astenaar en als consulent voor Peelland verbonden aan het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven. Hans van de Laarschot start zijn verhaal op maandag 3 december om 20.00 uur in het Klok & Peel Museum Asten aan de Ostaderstraat 23 in Asten. De zaal is open vanaf 19.30 uur.

De volgende momenten in de reeks over Peelschrijvers zijn: maandag 7 januari 2013 Boena van Noorden over de ontwikkeling van de Peelavifauna tussen 1800 en 2012 en maandag 28 januari 2013 Piet van den Munckhof over de historische ecologie van de Peel. Ook deze worden gehouden in het Klok & Peel Museum Asten en beginnen elke avond om 20.00 uur.

Op de zaterdagmorgens 12 en 26 januari 2013 wordt een busexcursie langs interessante geologische punten in de Peel gehouden onder leiding van Jan Broertjes. Deelname aan de gehele reeks kost € 25,00.Bijwonen van een enkele lezing is mogelijk en kost € 7,50 (inclusief koffie of thee).

De reeks wordt georganiseerd door Klok & Peel Museum Asten, heemkundekring De Vonder Asten-Someren, heemkundekring H.N. Ouwerling Deurne, de Stichting Behoud Kasteelerfgoed Asten en het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven.

 


 


 

 

Donderdag 11 oktober 2012 door Jacques van der Velden

NAMENSESSIE IN ERFGOEDPUNT PEEL

 

Wat betekent mijn naam ?

 

Afgelopen maandag 17 september vond in het Klok & Peel Museum Asten een lezing plaats over Jef Denyn, de Mechelse beiaardpionier uit de 19de eeuw. Hij wordt gezien als de ontwerper van de technologie, die de moderne beiaard mogelijk maakt. Een zeer interessante lezing, maar wat zou die naam Denyn betekenen? Waarschijnlijk omdat ik kleinkinderen heb, was mijn eerste gedachte 'Nijntje'. Dan zou hij 'konijn' betekenen. Hier wil ik meer van weten, dacht ik toen.

 

Uiteindelijk kwam ik terecht bij de allermodernste technologie: de nanotechnologie, waar bijvoorbeeld de grote opslagcapaciteit van computergeheugens een toepassing van is. Het Middelnederlandse woord naen is afkomstig van het Griekse woord nanos en betekent 'dwerg'. Dit woord is via het Latijn (nanus) en het Frans (nain) ook in het Nederlandse taalgebied terecht gekomen. Een nanoseconde is bijvoorbeeld het miljardste deel van een seconde. Een echte dwerg-seconde zou je kunnen zeggen.

 

De familienaam Denyn is ontstaan als bijnaam. Een van de voorouders van Jef Denyn had waarschijnlijk een opvallend kleine gestalte. De oudste notatie van deze naam is "Raoulin le Nain”, uit 1281. In 2007 bestonden er in Nederland 6 mensen met de naam Naan.

 

Ik vermoed dat dit een moderne spelling is van naen.Heeft u belangstelling voor namen en wilt u weten wat uw familienaam betekent, dan bent u van harte welkom op woensdag 24 oktober in het Erfgoedpunt Peel. Jacques van der Velden zal daar een sessie Over namen houden tussen 13.30 en 15.00 uur.

 

Het Erfgoedpunt Peel is gevestigd in het Klok & Peel Museum Asten aan de Ostaderstraat 23. De sessie is gratis, maar wij stellen het op prijs dat u zich van tevoren aanmeldt, zodat wij de beschikbare ruimte goed kunnen indelen. U kunt dit doen via info@museumasten of 0493-691865.Tijdens de openingsuren van het museum is het erfgoedpunt gratis toegankelijk voor gebruik van de erfgoedbibliotheek, de digitale erfgoedinformatie en de Buurtbank. Voor bezoek aan het museum gelden de normale toegangsprijzen.

 

Zie voor actueel nieuws over het erfgoedpunt  klik hier voor de websites van: rhc eindhoven...>  of museum asten ...>  of heemkundekring de Vonder...>



 

Nieuwe tentoonstelling


Op zondag 14 oktober wordt in het heemhuis een tentoonstelling geopend over Liessel 700 jaar. Er worden vooral foto's en documenten getoond die het verenigingsleven, het kerkelijk leven en het onderwijs in Liessel belichten. Het materiaal is verzameld en ter beschikking gesteld door de werkgroep Liessels Historisch Erfgoed. Ook zijn er typisch Liesselse voorwerpen te zien, zoals een stempel dat gebruikt werd om de kaas van het stoomzuivelfabriek St.-Hubertus te merken. De tentoonstelling is tot 12 januari 2013 iedere tweede en vierde zondagmiddag van de maand tussen twee en vijf uur te bezichtigen.

 

zaterdag 6 oktober 2012

 


 

Uitnodiging voor weer een Leyselse Aaftere

 

Op zondag 14 oktober  wordt weer een dialectmiddag gehouden door de werkgroep Liessels Historische Erfgoed. Het is een jaarlijkse activiteit, onder de naam Leyselse Aaftere, van de werkgroep die daarmee het plaatselijk dialect wil vastleggen en bewaren.

 

Rina Martens – Sleegers, Noor Verbeek – van de Mortel, Frans Aarts, Harrie van de Berkmortel (van Gielke), Wiel Geboers, Jan Leijssen en Harrie Martens treden op met een voordracht in het Leyselse dialect. De voordrachten, waarin gebeurtenissen van vroeger worden verteld, worden afgewisseld met liedjes over Liessel door Jan en Toos Verberne, en Helma Verhoeven–Geboers met begeleiding van D’s Al.

 

De optredens worden vastgelegd door Liessels cineast Harrie Verberne. Cor Slaats zorgt weer voor de presentatie. Deze dialectmiddag wordt deze keer gehouden in samenwerking met de projectgroep ‘Liessel 700 jaar historie’. De projectgroep organiseert dit jaar een aantal activiteiten om te herdenken dat in 1312 de naam Liessel voor de eerste keer in een document is vermeld. Om die reden zullen in enkele voordrachten wetenswaardigheden uit de historie van Liessel worden belicht.

De werkgroep Liessels Historisch Erfgoed organiseert de Leyselse Aaftere voor de vijfde keer. De eerdere edities trokken steeds een volle zaal met belangstellenden.De bijeenkomst begint om 14.00 uur in gemeenschapshuis De Kastanje Hoofdstraat 62, 5757 AP Liessel 0493 341779 en is gratis toegankelijk.

 

 


 

Persbericht augustus 2012

 

Zoals u op donderdag 30 augustus jl. in het Eindhovens Dagblad heeft kunnen lezen, is de moord op Erwin Michael Joseph in Vlierden tijdens de 2e Wereldoorlog, wederom in het nieuws geweest. Ditmaal was het artikel gewijd aan Henny Brandhorst, zoon van de moordenaar.Henny, werkzaam bij de Anne Frank Stichting in Amsterdam, heeft de zaak van zijn vader Henk uitvoerig onderzocht. Dit heeft ie gepubliceerd in een boek, dat heel binnenkort uitkomt met als titel Moord op een onderduiker.

Fam. Joseph zat destijds ondergedoken hier in Vlierden vlakbij het museum samen met de familie Heppner. De enige nog levende van deze 6 joden, Max Amichai Heppner komt in oktober met zijn familie naar de Bikkels (Vlierden) om zijn Nederlandse vrienden weer te ontmoeten en om kennis met ons te maken.

Op donderdagavond 11 oktober a.s. vertelt Max over zijn jeugd in Nederland tijdens WOII. 

Hij heeft destijds kindertekeningen gemaakt en deze verwerkt in een boek geheten "Ik woon in een kippenhok” vertaald door Ed v.d. Kerkhof.

 

cover ik woon in een kippenhok Duitse versie


Deze boeken zijn ook op die avond verkrijgbaar. De avond vindt plaats in de boerderij "Schooteindhoeve” bij museum Oorlog & Co van Wils Verberne te Vlierden. Na de pauze is er de gelegenheid om zelf met Max Amichai kennis te maken. Wanneer: Donderdag 11 oktober Aanvang: 20.00 uur Waar: Schooteindseweg 24, 5756 PG Vlierden.

Entree: €2,00 pp. Reserveren: Via email: schooteind@planet.nl o.v.v. Lezing M.A. Heppner. Of tel. 0493-312922.

Vooraf plaatsen reserveren is noodzakelijk ivm. het beperkt aantal zitplaatsen. Betaling geschiedt bij binnenkomst vóór aanvang van de lezing.Op verzoek zenden wij U per email een routebeschrijving. Het museum is tijdens die avond ook geopend.

Met vriendelijke groeten, Wils Verberne, Oorlog & co, Familie Verberne. http://www.oorlogenco.come2me.nl/

 

 


 

persbericht september 2012

In oktober viert heemkundekring De Vonder Asten-Someren het feit dat precies veertig jaar geleden de historische vereniging werd opgericht.

Op vier achtereenvolgende woensdagavonden heeft De Vonder een lezingencyclus op het programma staan onder het motto ‘Kelten, Romeinen en Brabanders’. Ook niet-leden zijn welkom, maar gezien de grote belangstelling wordt aangeraden tijdig in te schrijven.

 

De Vonder biedt met deze jubileumcyclus een helder en actueel overzicht van de grote lijnen van de historie van de regio, geplaatst in breder perspectief en toegelicht met allerlei boeiende verhalen. Vier bij uitstek deskundigen komen daarvoor naar zalencentrum Centraal in Someren.

  1. Herman Clerinx heeft het op 3 oktober over ‘Duizend jaar Kelten’
  2. Henk Hiddink spreekt op 10 oktober over ‘Vijfhonderd jaar Romeinen in onze streek’,
  3. Nico Arts brengt op 17 oktober het middeleeuwse verleden dichtbij en
  4. Gerard Rooyakkers rondt op 24 oktober het verhaal af. Hij trekt lijnen van het heden naar het verleden, terug naar de Middeleeuwen of nog vroeger, puttend uit het rijke arsenaal aan gebruiken dat oostelijk Noord-Brabant kent.

Niet-leden betalen € 10 per lezing en € 30 voor alle vier de lezingen samen. Voor leden van De Vonder € 5 per lezing en € 15 voor de hele serie. Inschrijven bij voorkeur via http://www.heemkundekringdevonder.nl/  of tel. 0493-493518

 

 


Maandag 10 september 2012

NAMENSESSIE IN ERFGOEDPUNT PEEL

 Waarom heet ik ……?

 

Wie geïnteresseerd is in de verklaring van zijn of haar familienaam moet woensdagmiddag 19 september om half twee naar Erfgoedpunt Peel in het museum aan de Ostaderstraat 23 in Asten komen. Jacques van der Velden zal daar dan starten met zijn eerste sessie 'Over namen'. Over namen valt namelijk een heleboel te verhalen; what's in a name is ook in de Peel een veel gehoorde uitdrukking.

Mensen kennen van oudsher namen toe aan iedereen en van alles: voornamen, familienamen, scheldnamen, veldnamen, woonplaatsen, gehuchten en ga zo maar door. In zijn eerste sessie zal Jacques van der Velden ingaan op voornamen en familienamen; verklaringen, anekdotes, leuke weetjes, verwijzingen naar informatiebronnen. In een kleine woongemeenschap was eeuwen geleden een voornaam voldoende om de een van de ander te kunnen onderscheiden. De toename van het aantal mensen en daarmee verbonden het dragen van eenzelfde voornaam door meer personen leidde tot het ontstaan van een bijnaam, een achternaam. De ene Jan wonend op Bussel werd aangeduid met Jan van Bussel, de andere Jan op Achterbosch ging vanzelfsprekend als Jan van Afterbosch door het leven.

Beide achternamen wijzen op de woonplek van beide Jannen. Achternamen kunnen ook wijzen naar het beroep dat werd uitgeoefend, bijvoorbeeld Jan de Smet, of naar de vader. Voorbeelden van die laatste vorm zijn Jan Jansen, Jan de zoon van Jan, of Jan Lambrechts of Peter Lemmens. En zo zijn er nog tientallen mogelijkheden meer om een achternaam te verklaren. Bij de invoering van de burgerlijke stand in 1811 zijn achternamen vast verbonden aan een familie. Het is echter een misverstand dat iedereen toen pas een achternaam heeft gekregen.

Velen hadden in lijn al eeuwen dezelfde achternaam. De middeleeuwse familienamen uit Someren zijn daar een mooi voorbeeld van.

Wie wil deelnemen aan de sessie op 19 september wordt verzocht zich vooraf aan te melden via info@museumasten.nl of via 0493-691865.  Jacques begint om half 2 en gaat door tot 3 uur.