logo

Nieuws van 2015


 

2 december 2015:

Boeken van Deurnese schrijvers voor onze bibliotheek

De bibliotheek van de heemkundekring streeft er naar om alle boeken over Deurnese zaken en van Deurnese schrijvers in haar collectie op te nemen. Helaas ontbreken er ook titels, die vaak niet meer in de handel zijn. De werkgroep doet een oproep aan onze leden om mee te helpen onze verzameling compleet te maken. Concreet gaat het om de volgende titel:

  Alison wil ballerina worden - Els van de Rijt

Heeft u deze titel of andere titels van Deurnese schrijvers of over Deurnese zaken die nog niet zijn opgenomen in onze collectie, dan houdt de werkgroep Bibliotheek zich warm aanbevolen. Voor een overzicht van alle boeken die in de bibliotheek van het heemhuis zijn opgenomen kunt u  www.docudatadeurne.nl  raadplegen. Contactpersoon: Pieter Koolen tel. 06-16697938.


26 november 2015

Tijdlijn Deurne III over Toon Kortooms; onbekende gegevens gezocht

Fotoroute Tijdlijn Deurne III, van rond 1 mei tot en met december 2016, zal aansluiten bij de herdenking van de honderdste geboortedag van de Peelschrijver Toon Kortooms op 23 februari 2016. De werkgroep, waarin onze Heemkundekring vertegenwoordigd is, doet een oproep om onbekende gegevens in bruikleen te geven. Gedacht wordt aan foto’s, documenten, brieven en krantenknipsels. Ook eigen herinneringen en anekdotes zijn welkom. Bij gebruik wordt vanzelfsprekend de herkomst vermeld. Wie dergelijk materiaal wil aanbieden, kan dat doen via telefoon 06-81913150 of via heemhuis@heemkundekringdeurne.nl.

Lees hier meer


4 november 2015:  

Schenking schilderij aan Heemkundekring

Boerderij die aan de Zeilbergsestraat stond. (Foto: Pieter Koolen)

Begin november schonk Ann Willems uit Deurne een rond 1980 door de Deurnese schilder Willie  Berkers gemaakt schilderij aan de Oudheidkamer van onze Heemkundekring. Pieter Koolen mocht  het ontvangst nemen. Op het schilderij is een boerderij afgebeeld, die rond 1960 door brand werd  verwoest. De boerderij stond haaks op de Zeilbergsestraat, ongeveer op de plaats waar later de  Boerenleenbank/Rabobank een kantoor bouwde. Tegenover Slagerij Bouwmans. 

Wie weet meer over deze boerderij?

De boerderij werd het laatst bewoond door de familie Willems. De Heemkundekring zou graag meer  informatie willen krijgen over de historie van het pand en over zijn bewoners. Wie hierover meer  kan vertellen, kan een mailtje sturen naar info@deurnewiki.nl of Pieter Koolen bellen via 06-1 6697938.    

Zie ook:   http://www.deurnewiki.nl/wiki/index.php?title=Brand_van_30_september_1967 

Met uw hulp kan de informatie op deze site aangevuld worden.



23 november 2015

Film-en fotoavond voortaan afgewisseld met quiz over Deurne

Klaas Hendriks opende de Film- en fotoavond op 19 november in het Gerardushuis van de twee werkgroepen Beeld & Geluid en Lezingen & Excursies van de Heemkundekring. Hij meldde dat voortaan de filmavond één maal in de twee jaar zal worden gehouden en dat in het tussenliggende jaar een quizavond over Deurne wordt georganiseerd. Na een wervend praatje kon de avond van start met twee films voor de pauze en een kroegentocht door Deurne aan de hand van foto’s. Vooral bij de kroegentocht ontstond er veel interactie met het publiek, waardoor de avond voor menigeen veel te snel voorbij ging. Een geslaagde avond volgens Marie-José Sluijsmans-Gubbels. 

Lees hier het hele verslag


22 november 2015

Heemhuis zenuwcentrum tijdens Deurne Wittut


Een laatste gezamenlijke controle onder leiding van teamcaptain Klaas Hendriks, voordat het quizboek met antwoorden naar het cultuurcentrum gebracht zou worden. (Foto: Nelly van Rijt)

Zaterdagavond 21 november had het team Café Lutters zich verzameld in het Heemhuis voor deelname aan de dorpsquiz Deurne Wittut. Onder aanvoering van teamleider Klaas Hendriks werd na het ophalen in het Cultuurcentrum van het quizboek koortsachtig gewerkt aan het beantwoorden van de vragen. Uitdagende vragen, waarbij het niet alleen ging om weetjes. Ook de inventiviteit, creativiteit en smaakpapillen van de deelnemers werden op de proef gesteld.

Reactie van Theo Vosmeer: "Wat een avond! De vragen waren best pittig en ik ben benieuwd hoe we gaan uitkomen in de ranking.” Het vragenboek met antwoorden moest uiterlijk om 23.15 uur ingeleverd worden in het cultuurcentrum. Nu is het afwachten tot 12 december. Dan wordt daar tijdens een feestavond de uitslag bekend gemaakt.

Wat DeurneWiki betreft was het ook een bijzondere avond. Gemiddeld telt de digitale encyclopedie dagelijks zo'n 1000 unieke bezoekers; gisteren waren er dat meer dan 1400. Theo Vosmeer: "Op een normale dag zijn er op DeurneWiki ‘maar’ 10 tot 20 personen gelijktijdig online. Tijdens de quiz Deurne Wittut waren er dat op een gegeven moment meer dan 120 en de database bleef, in tegenstelling tot de website van Deurne Wittut, prima functioneren.” Aan het begin van de avond lag de site van Deurne Wittut er korte tijd uit.

Er was helaas op DeurneWiki ook een ‘grappenmaker’ actief die de zaak bedonderde. Hij had om 19.15 uur een jaartal gewijzigd bij het artikel over Het Eeuwig Licht op de site. Dat jaartal moest ingevuld worden bij een van de vragen van Deurne Wittut. Om 21.23 uur werd na ontdekking van deze sabotage de wijziging ongedaan gemaakt. Heel betreurenswaardig als deze actie van die ‘grappenmaker’ foute antwoorden heeft opgeleverd. Theo Vosmeer: "Bij een volgende editie van Deurne Wittut zullen we er alles aan doen om te voorkomen dat dit weer gebeurt.”

Meer foto's op de fotopagina


9 november 2015

Heemkundekring heeft oog voor verenigingen

Expositie KDO geopend door trotse voorzitter Leo Cuijpers


KDO-voorzitter Leo Cuypers (staand aan tafel) opende de expositie. Geheel rechts automatiseerder  Auke Veenema en naast hem secretaris Marcel van Nunen van KDO Deurne. Geheel links voorzitter  Rob Berkvens van Heemkundekring H.N. Ouwerling Deurne. (Foto: Nelly van Rijt)

Zondag 8 november heeft een trotse voorzitter Leo Cuypers de jubileumexpositie van zijn vereniging in het Heemhuis aan de Stationsstraat 73 geopend: 75 Jaar KDO en meer! Trots, omdat zijn vereniging in feite al ruim honderd jaar bestaat en steeds in staat is gebleken in te spelen op veranderende behoeften aan bewegingsvormen en daarmee veel leden aan zich wist en weet te binden.  Lees hier het hele bericht

Zie ook de fotopagina


4 november 2015:

Koperen jubileum Historisch Café

Op 11 november bestaat het Historisch Café 12,5 jaar. Het jubileum wordt in stilte gevierd; uiteraard met de felicitaties van onze voorzitter Rob Berkvens.


5 november 2015:

Rectificatie locatie Film- en fotoavond

In de Nieuwsbrief van november staat als locatie voor de Film- en fotoavond op 19 november het Cultuurcentrum genoemd. Dat moet zijn: het Gerardushuis in Walsberg!


9 november 2015

Deelname aan dorpsquiz Deurne-Wittut

Leden van onze heemkundekring, voor het merendeel vaste bezoekers van de dinsdagavonden, gaan deelnemen aan de dorpsquiz Deurne-Wittut. Er is een team gevormd. Intussen zijn alle leden bekend: Hans Timmers, Piet Hoebergen, Hans van Hoek,Thom van de Straaten, Pieter Koolen, Liesbeth  van Veghel, Josée van der Loo, Pierre van der Loo, Anton Vissers, Rob Berkvens, Jan Vlemmix,  Ludo Boeije, Theo Vosmeer, Jan Bekkers, Cor Slaats en Klaas Hendriks (teamcaptain).  Het team draagt de ludieke naam Café Lutters.

De deelname komt er in het kort op neer dat er op zaterdag 21 november 2015 ’s avonds in het Heemhuis een vragenboek moet worden ingevuld. De quiz heeft een ludiek karakter. Meer informatie kan men vinden op de site  www.deurne-wittut.nl

21 oktober 2015:

Expositie 75 jaar KDO en meer! 



Van zondag 8 november 2015 tot en met 28 februari 2016 loopt in het Heemhuis aan de Stationsstraat 73 de tentoonstelling: 75 jaar KDO en meer! Hierin wordt de geschiedenis belicht van deze bloeiende Deurnese gymnastiekvereniging. De tentoonstelling wordt op 8 november geopend door voorzitter Leo Cuijpers van KDO Deurne.

75 Jaar oud is de huidige club. Heropgericht in 1940 en opvolger van een al in 1913 in het leven geroepen gymnastiekvereniging. We hebben het dan over een geschiedenis van meer dan honderd jaar. In de expositie tonen we wie de sleutelfiguren waren, laten we oude en nieuwe attributen en uniformen zien en proberen we met teksten en foto’s een beeld te geven van de ups en downs die de vereniging in de loop der jaren meemaakte.

Gezien de te verwachten toeloop van genodigden is het raadzaam om de tentoonstelling pas na de openingsdatum te bezoeken. Openingstijden: elke tweede en vierde zondag van de maand van 14.00 tot 17.00 uur en elke dinsdag van 19.00 tot 21.00 uur. Gratis entree.


 








Dat de ontwikkelingen binnen de gymnastiekvereniging niet stil gestaan hebben, is in de expositie in het Heemhuis in beeld gebracht. Klik op de foto's voor een vergroting.


16 oktober 2015:

Enorm veel belangstelling voor lezing over het Riet












In een toepasselijk aangeklede zaal in Den Draai hield heemkundelid Ed van de Kerkhof tweemaal een lezing over het Riet en zijn bewoners. De belangstelling van het publiek was enorm. Klik op een foto voor een vergroting. (Foto's Hein van Bakel)

Tweehonderd jaar geleden was het Riet in Zeilberg, begrensd door Hornveld, Bandert, Wittedijk en Onderdijk, woeste grond. Broekland, hei, een paar schaapskooien en verder niks. Oké, er werden plaggen gestoken, bijenkorven uitgezet en men liet er schapen grazen. Maar dat was dan ook alles. Hoe en door wie het gebied ontgonnen werd, waardoor het landschap, ondanks specifieke problemen vanwege lage ligging en Peellandbreuk, veranderde in gecultiveerde landbouwgrond in keurige rechthoekige percelen, daarover ging de lezing van heemkundelid Ed van de Kerkhof op 1 en 8 oktober in Den Draai in Zeilberg. Over de geschiedenis van ‘nieuw land’ en zijn bewoners; nieuwkomers toen, Zeilbergers nu. Bewoners, van wie de familiegeschiedenis op het Riet nu al vele generaties teruggaat.

In Den Draai

Op verzoek van de werkgroep Historisch Erfgoed Zeilberg werd de lezing niet gehouden op de reguliere locatie, het Parochiecentrum in Deurne, maar in Den Draai in Zeilberg. Leny Hendriks van de organiserende werkgroep van Heemkundekring H.N. Ouwerling en Ed van de Kerkhof stemden hier graag mee in. Mede dank zij de uitstekende voorbereidingen van Leny Hendriks en de voorzieningen in Den Draai was de lezing een succes.

Twee keer volle bak

De zaal in Den Draai was voor de lezing op 1 oktober in een mum van tijd uitverkocht. Nog nooit bezochten ruim 150 belangstellenden een lezing van de heemkundekring. Vooraf was de belangstelling al als groot ingeschat, maar de opkomst op 1 oktober overtrof de verwachtingen. Belangstellenden kregen daarom nog een kans de lezing bij te wonen. Op 8 oktober heeft Ed van de Kerkhof in Den Draai de geschiedenis van het Riet en zijn bewoners opnieuw belicht. Geïllustreerd met historische afbeeldingen én met foto’s van Hein van Bakel van het landschap en de bewoners van het Riet. Opnieuw was de belangstelling massaal. Er werden 140 bezoekers verwelkomd.

Fototentoonstelling

Intussen kan tot eind oktober in de hal van het gemeentehuis een tentoonstelling met foto’s van Hein van Bakel van het Riet en zijn bewoners bekeken worden. De toegang is gratis. Het Riet is een project van Ed van de Kerkhof en Hein van Bakel. Geprobeerd wordt fondsen te werven voor het uitbrengen van een fotoboek over het Riet.












Er zijn romans vol geschreven over het lief en leed van Peelwerkers. Van de Kerkhof vertelde het ware verhaal over het Riet en zijn bewoners en hielp een vanwege de grote opkomst opgetogen Leny Hendriks van de werkgroep Lezingen met de microfoon. Klik op een foto voor een vergroting. (Foto's Hein van Bakel)



Maandag 13 juli:  

Donatie voor o.a. Heemkundekring

Deurnese verenigingen delen in feestvreugde Ad en Anja Welten
















Links: Voorzitter Rob Berkvens bedankte Ad en Anja Welten met een attentie voor hun gulle donatie en benoemde hen tot Vriend van de Heemkundekring. (Foto: Marius van Deursen)
Rechts: Archieffoto Heemkundekring: links het pand Lindenlaan 1 van Ad en Anja Welten, gezien vanaf de Kerkstraat richting Molenstraat in Deurne. (Klik op de foto's voor een vergroting.)

Ad Welten werd op 12 juli 60 jaar en hij vierde dat samen met zijn vrouw Anja, familieleden, vrienden en vertegenwoordigers van tal van Deurnese verenigingen. Het was ook 100 jaar geleden dat grootvader Welten het fraaie pand Lindelaan 1 in Deurne kocht en er een kruidenierswinkel annex snoepwinkel in begon.

Vanwege deze beide heugelijke feiten waren hij en zijn vrouw op het idee gekomen om een aantal Deurnese verenigingen, die meehelpen de Deurnese gemeenschap levendig te houden, een donatie te geven. Uiteraard de diverse onderdelen van carnavalsstichting De Peelstrekels, waarvan Ad in
1998 prins was, en haar huisband De Hosbengels. Die donaties zijn voornamelijk bedoeld voor het opleiden van de jeugd. Verder werden onder andere Holten’s Molen, Stichting Behoud St.-Willibrorduskerk Deurne en De Zonnebloem verrast met een gift. Bijzonder ook was de schenking aan Thea Mansvelders, die haar moet helpen bij het zoeken naar een nieuwe plaats voor haar unieke museumpje.
Heemkundekring H.N. Ouwerling werd enorm verrast met een donatie van € 750,-. Voorzitter Rob Berkvens bedankte het echtpaar voor de gift en benoemde hen voor de periode van zeven en een half jaar tot vriend van de Heemkundekring. Vriend van de Heemkundekring worden, kan door per jaar minimaal € 100,- te schenken. Het feest werd vervolgens onder droge weersomstandigheden in gedeelde feestvreugde voortgezet.


Maandag 29 juni:

Tentoonstelling Hoofdzaak; er op je best uitzien


 

Links: Juwelier Martien van Hooff opende de tentoonstelling Hoofdzaak. Geheel rechts Josée van der Loo-Peerbooms. (Foto: Nelly van Rijt). Rechts: vitrine met een selectie uit de verzameling sieraden van Martien van Hooff, zoals die in onze regio gedragen werden. (Foto: Harrie Martens) Met een klik op de foto's kunt u de foto's vergroten.

Zondag 28 juni heeft juwelier Martien van Hooff onder grote belangstelling in het Heemhuis a an de Stationsstraat 73 in Deurne de tentoonstelling Hoofdzaak geopend. In vitrines zijn  voorwerpen te zien waarmee Deurnenaren van enkele generaties geleden zich, afhankelijk  van de geldende mode en hun status, tooiden om er op hun best uit te zien. Met name hun  hoofd kreeg alle aandacht. Tevens wordt in de tentoonstelling aandacht besteed aan  ondernemers en onderneemsters bij wie men terecht kon voor deze modetrends.


Josée van der Loo-Peerbooms van de werkgroep Exposities leidde de opening in. De  werkgroep is erin geslaagd om een keur aan voorwerpen, foto’s en informatie te verzamelen,  die een goed beeld geven van welke ‘kopzörig’ men ook vroeger al had. Het gebit, de bril,  het kapsel, het hoofddeksel, de make-up en de sieraden droegen en dragen allemaal bij aan  je ‘voorkomen’. Je ‘hoofd’ moet helemaal beantwoorden aan de norm. Dat is van alle tijden.  De oude Grieken zeiden immers al: wie zijn neus schendt, schendt zijn aangezicht. Zij sloegen beelden van de gevallen heerser de neus af om dat te bevestigen. Hij deed er niet meer toe.


Juwelier Martien van Hooff, Deurnenaar en maatschappelijk betrokken ondernemer, wees in zijn openingstoespraak op het belang dat al eeuwenlang vanaf de oudheid gehecht wordt aan het hoofd. Het lichaamsdeel waarmee je je van de ander onderscheidt, je individualiteit onderstreept en dat je in onze Westerse samenleving gewend bent van elkaar te zien. "We kennen allemaal uit de geschiedenislessen de haardracht van de Egyptische farao’s, hun met kohl aangezette ogen en hun halssieraden. We kennen ook allemaal het beroemde schilderij ‘Het meisje met de parel’ (1665-1667) van Johannes Vermeer dat te zien is in het
Mauritshuis in Den Haag. En elke regio in Nederland kent of kende eigen klederdrachten. Op de rijke kleigronden als in Zeeland waren die over het algemeen rijker dan op de zandgronden in onze regio. In Zeeland de kappen met oorijzers van goud en zilver. Soms van koper als men het minder breed had, zodat ‘niet alles goud was wat er blonk’. En in onze regio de poffers met bloemen van stof en de wat meer sobere oor-, hals- en borstsieraden.
Nog steeds is het hoofd belangrijk. Mensen dragen een kapsel volgens de laatste mode, men heeft een verzorgd gebit, draagt een modieuze bril en niet te vergeten mooie sieraden. Nog steeds zijn een collier, oorsieraden en een broche belangrijk. En sieraden zijn er tegenwoordig ook voor de man. Ik hoop dat u geniet van deze interessante en mooie tentoonstelling.”
De tentoonstelling is tot 25 oktober elke tweede en vierde zondag van de maand van 14.00 tot 17.00 uur en op dinsdag van 19.00 tot 21.00 uur te bezoeken. Vrij entree.


 

Tentoonstelling Hoofdzaak









 

De mens heeft zich vanaf zijn ontstaan al bezig gehouden met zijn uiterlijk; om zich te beschermen, te verfraaien of indruk te maken. Afhankelijk van de omstandigheden, het doel en het heersende schoonheidsideaal. De meeste aandacht ging daarbij naar het hoofd. Enkele voorbeelden: het gezicht werd beschilderd met oorlogskleuren, de haren werden geschoren of kunstig gevlochten, de ogen beschermd en geaccentueerd met kool en oren, neus en hals voorzien van sieraden om de status van de drager te tonen.
Ook heden ten dage is het niet anders. Blanke soldaten brengen ter camouflage in gevechten nog steeds verf aan op hun gezicht. Vrouwen, en tegenwoordig ook mannen, geven kapitalen uit aan kappers, schoonheidsspecialisten en make-up. Juweliers betoveren ons met de fraaiste juwelen. Tandartsen verfraaien onze gebitten. En hoofddeksels bieden niet louter bescherming tegen kou of zon, maar zijn evenals brillen modeartikelen geworden.
Hoe het was in Deurne, laten we u zien in onze komende tentoonstelling Hoofdzaak in het Heemhuis. In die expositie tonen we hoe onze ouders en grootouders zich presenteerden aan de buitenwereld. Volgens de schoonheidsidealen en mode van toen. Erbij horen, indruk maken. Een oeroud ritueel.

De tentoonstelling wordt op 28 juni om 14.30 uur geopend door de Deurnese juwelier Martien van Hooff en is tot 25 oktober 2015 iedere tweede en vierde zondag van de maand van 14.00 tot 17.00 uur en iedere dinsdag van 19.00 tot 21.00 uur te bezoeken. Gratis entree.   



Beste mensen,

Bij het einde van de expositie ‘100 jaar Elektrisch Licht in Deurne’ heb ik gemeend om, als diegene die het openingswoord heeft mogen schrijven en uitspreken, ook nog iets op papier te moeten zetten om de expositie te sluiten en de werkgroep Tentoonstellingen te bedanken voor de mij geboden mogelijkheid.
Elektrisch licht vinden we allemaal even normaal als het opkomen van de zon. En we staan er helemaal niet bij stil wat een netwerk aan kabels en leidingen er nodig is om iedereen van elektrisch licht te voorzien. Zoals we het ook normaal vinden dat onze deurbel, onze tv, onze radio, onze telefoon en onze computer en printer functioneren. Want licht is lang niet alles wat elektriciteit ons aan gerief en gemak brengt. Ik hoef er eigenlijk geen opsomming van te maken wat elektriciteit ons gebracht heeft en in de toekomst nog brengen zal.
Misschien dat de bezoekers van deze expositie voortaan met iets meer aandacht met elektriciteit en de elektrische apparaten die ons ten dienste staan zullen omgaan.
Dat ik voor mijn beurt spreek als ik alle bezoekers voor hun bezoek bedank, verwacht ik niet. En persoonlijk wil ik de werkgroep Tentoonstellingen bedanken voor hun expositie en het verzoek aan mij om de opening te verrichten.

Bedankt, Piet Pardoel 



 Maandag 15 juni:

Grachtbrug Groot Kasteel verstevigd

Vrijdag 5 juni zijn vier schroefpalen aangebracht aan de binnenzijde van de bestaande brugconstructie over de gracht van het Groot Kasteel in Deurne. De palen in beton op 8 meter diepte dienen ter versteviging van de brug. Louis Litjens van de werkgroep Archeologie van onze vereniging was bij de werkzaamheden aanwezig. Bij die werkzaamheden zijn geen archeologische resten naar boven gekomen. (Foto: Louis Litjens) Klik op de foto voor een vergroting


 

Maandag 15 juni:

Deurne Toen en Nu in De Nieuwenhof

Op donderdagavond 11 juni werd het eerste lustrum van DeurneWiki in De Nieuwenhof gevierd met de opening van de in samenwerking met fotoclub Optika samengestelde fototentoonstelling. Deze tentoonstelling was eerder te zien in het gemeentehuis en hangt nu in het atrium van zorgcentrum De Nieuwenhof.
De avond werd opgeluisterd door het gelegenheidstrio Leo van Rijt, Lian Manders (beiden gitaar en zang) en Anita Maassen (accordeon). Zij brachten zeven nostalgische liederen ten gehore, die bij het aandachtige publiek zeer in de smaak vielen. Hetzelfde gold voor de uitgebreide demonstratie van de mogelijkheden van DeurneWiki, waarbij speciaal aandacht werd geschonken aan het beeldmateriaal in onze collectie.



Maandag 15 juni:

Schon Plekskes (rectificatie)

Met Miranda van de Mortel dwalen door Deurne en De Peel

Donderdag 28 mei verzorgde Miranda van de Mortel voor een geïnteresseerd publiek bij onze heemkundekring een lezing in het Parochiecentrum. Geboren in Helenaveen maar opgegroeid in Zeilberg, het geboortedorp van haar vader Jan, dwaalde ze door Deurne en de Peel en bezocht Schon Plekskes.


Miranda erfde de liefde voor geschiedenis van haar vader en het belang dat zij hecht aan mogelijkheden om mensen uit het verleden en daarmee de geschiedenis levendig te houden. Haar devies is: Een locatie krijgt meer betekenis, als je de verhalen over die plek kent; vooral als die te maken hebben met mensen die tot de verbeelding spreken. Als voorbeeld noemde ze Anne Frank en hoe het komt dat het Anne Frankhuis in Amsterdam, haar onderduikadres, ook 70 jaar na WO II nog steeds druk bezocht wordt.

Zij begon haar lezing met een aantal portretten van personen uit de 16e eeuw tot nu en hun ‘verborgen’ verleden. Van personen uit Deurne en de Peel, maar ook van buiten Brabant zelfs, die te maken hebben met ‘haar’ Schon Plekskes. Veel bekenden uit Deurne passeerden deze avond de revue zoals de arts-schilder Hendrik Wiegersma, zijn zoon Friso Wiegersma, de tekstdichter van Het Dorp, en Hub van Doorne, de oprichter van DAF. Maar ook gravin Anna van Egmond, getrouwd met Willem van Oranje (De Zwijger), die in 1558 als laatste Oranje werd begraven in de Grote Kerk in Breda en eigenaresse was van o.a. het kasteel van Eindhoven. Zo kwam Miranda ook bij de opa van Vincent van Gogh die in die Grote Kerk dominee was. En bij Vincent zelf die zich voor het eerst als kunstschilder inschreef in Etten-Leur en in verschillende plaatsen in Brabant heeft gewoond en gewerkt.
En dichter bij huis bij Stephanus Haenewinkel (1766-1856), die dominee was in Bakel en aanvankelijk scherp stelling nam tegen de katholieken. Zijn moeder werd in Deurne geboren. Bij Jan Flores Martinet, een eigenzinnig, slim en nieuwsgierig wetenschapper en pedagoog die een Catechismus der Natuur schreef. Bij dichter Joannes Reddingius, die een mooi gedicht schreef over zijn jong overleden vader, die predikant was in Deurne en op het Protestants kerkhof in Deurne ook begraven is. De dichter was een broer van sopraan en zangpedagoge Aaltje Noordewier-Reddingius.
Bij de maatschappijkritische zanger en organist Jules de Corte, bij veenbedrijfdirecteur Jan van de Griendt, de stichter van Helenaveen, bij architect Cor Roffelsen van o.a. Huize De Wieger en De Romein en bij de schrijvers Antoon Coolen en Toon Kortooms. En bij Jan van Ooy, die zijn hele leven in Zeilberg woonde, veel voor het dorp betekende en het Zeilbergs volkslied schreef en componeerde. Met het laten horen van dat lied sloot Miranda van de Mortel haar lezing af. Deze lezing was een boeiende ontdekkingstocht in de voetsporen van personen die de geschiedenis van Deurne en Brabant kleur gaven. Het lukte Miranda van de Mortel uitstekend, mede door haar enthousiasme, om deze mensen en gebeurtenissen tot de verbeelding te laten spreken.

Nachrift: bovenstaand verslag is een gerectificeerde versie van het eerder in de Nieuwsbrief van juni geplaatste verslag van de lezing.  



4 juni 2015  

Bijzondere dorpel sacristie-priesterkoor St.-Willibrorduskerk


Stuk van grafsteen Jacob Geurts. Klik op foto voor vergroting. (Foto: Pieter Koolen)

Als je in de St.-Willibrorduskerk in Deurne vanuit de sacristie naar het priesterkoor gaat, stap je over een dorpel, die een restant is van de grafsteen van de in 1670 vermoorde Jacob Geurts (zie DeurneWiki: Moord op Jacob Geurts). Ons heemkundelid Pieter Koolen herontdekte het stuk grafsteen donderdag 4 juni 2015. Een opgetogen Koolen: "Ouwerling schreef al in zijn dikke pil dat een stuk steen daartoe destijds (1800) gebruikt was en tot mijn grote vreugde ligt ie er nog steeds. Geen van de zes kerkwachten die ik er tot nu toe over aansprak, bleek hiervan op de hoogte te zijn. De paar letters die nog te lezen zijn, zijn nog feilloos in te passen in de overgeleverde tekst op de grafsteen:


IN SIJNDERTIJT SCHEPEN DER HEERLYCKHEYT DEURNE


Toch wel heel bijzonder, vind ik, en passend in de huidige tentoonstelling in de kerk: Van tijd tot eeuwigheid.”
Pieter Koolen ging op onderzoek uit na het lezen van het recent verschenen boek Hij preekte, hij leerde altoos... van ons heemkundelid Jan Peter Schouten. In het hoofdstuk over ds. Plaen wees Schouten nog eens op deze bijzondere dorpel. 


 
18 mei 2015

Afronding kan nu gepland worden

 

Erfgoedprijs Peelnetwerk voor project Schietbaan Heemkundekring



Twee verhoogde ligplaatsen die nu als picknicktafel kunnen dienen, zullen bij de schietpoorten worden geplaatst. 

Op 14 mei jl. kreeg het project Schietbaan van Heemkundekring H.N. Ouwerling Deurne  een stimuleringsprijs van 1.000 euro in de Erfgoedwedstrijd van het Peelnetwerk. In totaal  werden vijf winnaars van dit bedrag bekend gemaakt door juryvoorzitter Frans Stienen,  wethouder in Helmond, en voorzitter Jan Kerkhof van het Peelnetwerk tijdens de  Middeleeuwse Torendag. Ook De Peelbascule in Helenaveen viel met twee educatieve  projecten in de prijzen.

Het herstel van een vooroorlogse oefenbaan op het terrein van Het Rijtven, voorheen bij de Barrier aan de Helmondseweg, voor schietoefeningen kan nu mede door deze geldprijs worden afgerond met het aanbrengen van doelen en verhoogde ligplaatsen. De verhoogde ligplaatsen op het vrij toegankelijke terrein zullen kunnen worden gebruikt als picknicktafels. Ernaast worden banken geplaatst. De doelen zullen worden aangegeven met ijzeren ringen.


Uniek erfgoed
De heemkundekring herstelde de twee dubbele schietpoorten en maakte de voormalige waarnemingskelder weer zichtbaar. Er waren vroeger in Nederland weliswaar op veel plaatsen schietbanen, maar banen met schietpoorten waren hoogst zeldzaam. De schietbaan bij de Barrier is daarom een tamelijk uniek erfgoed. Het herinnert aan de periode kort na de Eerste Wereldoorlog toen in Nederland Burgerwachten werden opgericht om massale volksbewegingen in toom te houden. De leden hielden schietoefeningen op zulke schietbanen.
Deze schietbaan in Deurne werd daarnaast ook gebruikt door de politie en marechaussee. Tijdens de mobilisatie oefenden hier ook de militairen van het 27e Regiment Infanterie die de Peel-Raamstelling hier moesten verdedigen.

Herstel historische locatie


 

 Jan Roelofs (l) en Jasper Ragetlie onthullen het informatiebord op 8 juni 2013

De herstelde schietbaan werd op 8 juni 2013 al officieel geopend door bestuurder Jan Roelofs van ORO, toenmalige wethouder Jasper Ragetlie van de gemeente Deurne en voorzitter Rob Berkvens van de heemkundekring. De afronding van het project liet echter nog op zich wachten vanwege het gebrek aan middelen; o.a. vanwege tegenvallende kosten.

Met de door het Prins Bernhard Fonds eerder al toegekende 500 euro, een bijdrage uit de opbrengst van de Rabo Clubkas Campagne 2014 en de stimuleringsprijs Erfgoed Peelnetwerk kan dat nu wel gebeuren. Volgens voorzitter Rob Berkvens wordt binnenkort beslist over de planning van de afrondende werkzaamheden.
De jury van de Erfgoedprijs Peelnetwerk toonde zich gecharmeerd van dit project, omdat hiermee het fysiek herstel van een historische locatie wordt beoogd. Dat is precies waarvoor de wedstrijd was bedoeld. De bedoeling is dat het project uiterlijk 1 augustus 2016 is afgerond.

Volwaardige toeristische en recreatieve trekpleister
Voorzitter Rob Berkvens: "Deurne krijgt er nu een volwaardige toeristische en recreatieve trekpleister bij. Historisch interessant, maar tevens ook een heel geschikte picknickplek tijdens een fietstocht door ons mooie Deurne. Wie tijdens die tocht DeurneWiki TR Plekke van onze heemkundekring raadpleegt op zijn of haar mobiele telefoon of tablet, wordt ook nog eens veel interessante kennis over landschap en gebouwen rijker.” Het project was een initiatief van heemkundelid Peter van de Westerlo en is en wordt door eigen leden uitgevoerd.

Tweede prijswinnaar in Deurne
Volgens Rob Berkvens is het fantastisch dat Deurne nog een tweede prijswinnaar kent: de Peelbascule in Helenaveen met de Romeinentocht en de Peelbascule Ontdekkingstocht door de Peelproductenwinkel. Het gaat om educatieve projecten voor kinderen; een ontdekkingstocht rondom streekproducten en de Romeinentocht. In de Romeinentocht worden kinderen, verkleed als Romein, mee de Peel in genomen op zoek naar de
geschiedenis van de Romeinse vergulde gouden helm uit de vierde eeuw. Die werd ruim honderd jaar geleden in Helenaveen gevonden en wordt nu als een van de belangrijkste archeologische vondsten in Nederland tentoongesteld in het Rijksmuseum voor Oudheden in Leiden.



Kaarten van de bevrijding en de kerkrazzia in de Peel

Aan de hand van door Hans van de Laarschot samengestelde kaarten worden de plaatsen van oorlogshandelingen in het najaar van 1944 en de kerkrazzia in de Peel in beeld gebracht. Lees hier meer 


  Advies gemeentelijk cultuurbeleid







Links: kunstsmid Dirk Verberne nodigde bij de manifestatie bij Holtens Molen  wethouder Nicole Lemlijn en mede-initiatiefnemer van het Cultuuratelier Sjaak Obers uit het hete ijzer te smeden.
Rechts: Driek Berkers overhandigde het adviesrapport aan wethouder Nicole Lemlijn. (Foto's Rob Berkvens) Klik op de foto voor een vergroting.

Op initiatief van voorzitter Ger Schinck van stichting De Wieger, Sjaak Obers van stichting Behoud St.-Willibrorduskerk, voorzitter Driek Berkers van Holtens Molen en voorzitter Rob Berkvens van onze heemkundekring werd samen met 18 personen, die banden hebben met het culturele leven in Deurne, gebrainstormd. In drie avonden onder leiding van Jerom Coppus is een adviesvoorstel samengesteld voor de gemeenteraad voor de verbetering van het bij de gemeente vrijwel weggesaneerde cultuurbeleid. Dit advies is op 29 april tijdens een ludieke bijeenkomst bij Holtens Molen aangeboden aan wethouder Nicole Lemlijn van Cultuur. Zij zal ervoor zorg dragen dat het advies op de agenda geplaatst wordt van de gemeenteraad.  Klik hier om het voorstel te lezen


Deurne Bevrijd, een geslaagde avond









Met historische foto's uit het archief van onze heemkundekring werden muziekuitvoeringen en teksten tijdens het Bevrijdingsconcert geïllustreerd. (Foto's Hein van Bakel) Klik op de foto voor een vergroting.

Dinsdag 5 mei, Bevrijdingsdag, 's avonds om 8 uur, raakte menig bezoeker ontroerd van een indrukwekkende uitvoering in een bomvolle St.-Willibrorduskerk. En een van hen ben ik! ‘Deurne bevrijd’ met als ondertitel ‘Herdenking in tekst, muziek en beeld’ is in de toekomst zeker voor herhaling vatbaar.

Zowel emotioneel als artistiek en organisatorisch was dit de perfecte voorstelling. Teksten, beeldmateriaal en muziek vormden een welkome afwisseling. Het programma bestond uit 22 kortere onderdelen en zo ontstond er een makkelijk te volgen avond. Ik wil geen onderdeel apart vernoemen, omdat ik daarmee de andere te kort zou doen. Nou vooruit eentje dan. Programmapunt 20: ‘De bevrijding gevierd met live swing muziek uit die tijd’ door diverse Deurnese muzikanten o.l.v. Theo Lokin was van goede kwaliteit, maar duurde wat lang. Bovendien waren de muzikanten niet zichtbaar, wat wel hoort bij dergelijke muziek.
De organisatie Stichting Behoud St.-Wilibrorduskerk en alle andere medewerkers zoals Hans van Hoek van de werkgroep Beeld en Geluid van de Heemkundekring hebben goed werk geleverd in dit prominente onderdeel van de Concertcyclus.
Hopelijk gaat zo iets dergelijks jaarlijks plaats vinden. Niets dan lof!

Klaas Hendriks


 Brabantse Heemdagen 2015

Hollands Brabant aan de rand van de Biesbosch

De Vereniging Oudheidkundige Kring Geertruydenberghe, Heemkundekring Made en Drimmelen en de Zwaluwse Heemkundekring Willem Sickerieme organiseren dit jaar in samenwerking met Brabants Heem de 67ste bijeenkomst van de Brabantse Heemdagen op donderdag 6 en vrijdag 7 augustus. De aanmelding is geopend.

Lees hier meer over de organisatie en het programma. U vindt er ook het inschrijfformulier.


Maandag 20 april 2015  

Boeiende lezing over Pieter Brueghel








Links: Pieter Brueghel de Oude, Jagers in de Sneeuw, olieverf op hout, 1565, Kunsthistorisch Museum Wenen
Rechts: Wim van Heugten tijdens zijn lezing met detail van dit schilderij. (Foto: Pieter Koolen)

Donderdag 16 april verzorgde oud-Deurnenaar Wim van Heugten een boeiende lezing over de schilder Pieter Brueghel. De lezing was georganiseerd door Heemkundekring H.N. Ouwerling. 

Als klein kind raakte Wim van Heugten in de ban van de schilder Pieter Brueghel. Hij woonde aan de rand van het Brabantse Breugel, tegenover de kerk. Thuis hadden ze een reproductie aan de kamermuur hangen van ‘Jagers in de sneeuw’.  Met bezoek maakte vader WAM van Heugten vaak een wandeling naar het Brueghelmonument in het dorp. Hij was ervan overtuigd dat Pieter Brueghel de Oude (1525/1530-1569), vader van Pieter Brueghel de Jonge en Jan Brueghel de Oude,  in Breugel geboren moest zijn.
Uit zijn persoonlijk archief liet Wim van Heugten een versje met afbeelding zien, die hij als klein kind had gestempeld omdat hij zo gefascineerd was door zijn dorp met de grote cannidassen, een Canadese populierensoort.  Hij geloofde niet in het verhaal van zijn vader, totdat hij in Oirschot een document onder ogen kreeg van de Vlaamse schrijver Felix Timmermans die schreef over het monument in Breugel. Felix Timmermans schreef in 1928 een biografie over Pieter Brueghel met in de inleiding het bekende schilderij ‘De toren van Babel’.
Wim van Heugten  ging in op de opties die genoemd worden als geboorteplaats van Pieter Brueghel. Zou hij in Breda geboren zijn of in Kleine- of Grote-Brogel  bij Bree in Belgisch Limburg? Hij voerde aan de hand van schilderijen van Brueghel argumenten aan om Breugel als zijn geboorteplaats te bestempelen. De kerken op zijn schilderijen lijken bijvoorbeeld erg veel op de kerken in de Meierij.
Pieter Brueghel wordt wel de opvolger van Jeroen Bosch (1540-1516) genoemd. Zijn schilderkunst kenmerkt zich met strakke lijnen. Mensen hebben weinig gezichtsuitdrukkingen, maar dieren wel. Brueghel reisde via Frankrijk naar Italië en via Zwitserland en Oostenrijk weer terug. Wat hij onderweg zag, is terug te vinden in zijn levensechte schilderijen met veel diepte/perspectief. 

Na de pauze belichtte Wim van Heugten enkele categorieën in de schilderkunst van Pieter Brueghel;  o.a. dieren, jacht en winterlandschappen. Van Heugten liet ook zien dat het schilderen van mensen Brueghel beter afging dan het schilderen van dieren. Soms kun je je afvragen of het geschilderde dier een hond is of een wolf. 

Na afloop ontstond er een levendige discussie. Jammer dat er maar 28 belangstellenden aanwezig waren. De lezing had een groter publiek verdiend.


Aanmelden voor dagexcursie Leuven vóór 1 mei

Met onze jaarlijkse dagexcursie gaan we op zaterdag 4 juli de Belgische grens over om een bezoek te brengen aan de oude Bourgondische universiteitsstad Leuven; een stad met een rijke cultuurhistorie.

We stappen om 7.45 uur op de bus op de parkeerplaats bij het station aan de zijde van de Fabrieksstraat.


Klaas Hendriks, lid van de werkgroep Lezingen en Excursies, vertelt ons tijdens de reis er naar toe welke verbanden er zijn tussen Deurne en Leuven.

We beginnen met de gebruikelijke koffie met gebak aan de rand van Leuven in Brasserie De Abdijmolen in de Abdij van Park in Heverlee. De Nobertijnenabdij van Park werd opgericht in 1129. Daarna krijgen we een rondleiding met twee gidsen door het historisch abdijcomplex. Vervolgens brengt de bus ons naar het historisch centrum van Leuven. Hier gebruiken we een Brabantse koffietafel. ’s Middags bezoeken we onder leiding van twee gidsen het stadhuis, waarvoor de eerste steen werd gelegd in 1439. Het stadhuis is een van de bekendste gotische gebouwen ter wereld. De gidsen gaan vervolgens met ons naar de Sint Pieterskerk en de schatkamer. De laatgotische Sint Pieterskerk is gebouwd in de 15e eeuw. De kerk heeft een schitterend interieur en de schatkamer herbergt beroemde schilderijen van o.a. Dirk Bouts.

Om 17.00 uur vertrekken we, veel culturele en historische informatie rijker, weer richting Deurne om er tussen 18.00 en 18.30 uur te arriveren.

De kosten voor deze dagexcursie bedragen voor leden € 50,00 en voor niet-leden € 55,00.

De reis gaat alleen door bij voldoende deelname (minimaal 40 personen). Het gezelschap zal uit maximaal 50 personen bestaan.

U kunt zich opgeven door het verschuldigde bedrag over te maken op de rekening van de heemkundekring: NL86 RABO 0129003948 onder vermelding van: dagexcursie 2015.

Zijn er op 1 mei 2015 geen 40 aanmeldingen binnen, dan wordt de excursie geannuleerd en het overgemaakte bedrag teruggestort. Zijn er meer dan 50 aanmeldingen, dan vallen die meerdere aanmelders op volgorde van inschrijving af. Ook zij krijgen hun inschrijfgeld teruggestort. Mocht de excursie om een andere reden onverhoopt niet doorgaan, wordt het inschrijfgeld eveneens gerestitueerd.

Hebt u vragen over de excursie, dan kunt u contact opnemen met Leny Hendriks via h.hendriks752@upcmail.nl of 0493-314303.

Terug naar Agenda


 

Fototentoonstelling Deurne Toen en Nu geopend









Links: Pieter Koolen overhandigde de speciale uitgave van D'n Uytbeyndel nr. 85 bij de expositie Deurne Toen en Nu aan burgemeester Hilko Mak.
Rechts: Burgemeester Hilko Mak verraste de initiatiefnemers van DeurneWiki, dat met deze D'n Uytbeyndel het eerste lustrum vierde, met hartverwarmende attentie. Links Theo Vosmeer en naast hem Joost de Haan die de digitale historische encyclopedie van Deurne bouwde en verantwoordelijk is voor de techniek. 
Burgemeester Hilko Mak opende vrijdag 10 april in de hal van het gemeentehuis de fototentoonstelling Deurne Toen en Nu. Een samenwerkingsproject tussen Fotoclub Optika en Heemkundekring H.N. Ouwerling met historische en actuele foto’s van straatbeelden in Deurne. Met de historische foto en de actuele foto als tegenhanger wordt de stedenbouwkundige ontwikkeling van Deurne in beeld gebracht. 

Bij de tentoonstelling verscheen, vanwege het vijfjarig bestaan van de digitale historische encyclopedie DeurneWiki over Deurne, een speciale uitgave van het tijdschrift D’n Uytbeyndel waarin alle foto’s van de expositie zijn opgenomen. Het eerste exemplaar van deze speciale D’n Uytbeyndel werd door mede-organisator Pieter Koolen van onze heemkundekring overhandigd aan burgemeester Hilko Mak. Burgemeester Mak zei soms met enige weemoed de fototentoonstelling bekeken te hebben vanwege hetgeen Deurne prijs heeft gegeven aan de vooruitgang. "Je kunt je afvragen of dat in alle gevallen ook ‘vooruitgang‘  betekend heeft,” zei hij. 

Voorzitter Marius van Deursen van Optika, dat in 2016 40 jaar bestaat en intussen al wel zo’n duizend mensen met de fotografie kennis heeft laten maken en mogelijkheden heeft geboden zich er verder in te verdiepen,  memoreerde de historie van samenwerkingsvormen die de fotoclub kent met kunstenaars en evenementenorganisaties en de opdrachten die de fotoclub uitvoerde voor de gemeente, de Rabobank Peelland Zuid en de VVV. 

"Het is ook bijzonder,” zo stelde hij, "dat bij onze club en bij de heemkundekring tegelijkertijd het idee ontstond om historische foto’s van straatbeelden uit het archief van de heemkundekring te vertalen naar de huidige uitstraling.” Aanleiding daarvoor was de fotoroute Tijdlijn Deurne I met historische foto’s in het centrum van Deurne. Op 23 april start overigens een nieuwe fotoroute Tijdlijn Deurne II met het Deurnese verenigingsleven als onderwerp.

Van Deursen:  "Als er dan contact gelegd wordt, is de stap van idee naar uitvoering geen grote. Hoewel het in sommige situaties nog een hele klus was om de juiste positie voor de actuele foto van precies die ene plek te vinden.” In de expositie zijn actuele foto’s te zien van Hein van Bakel, Joop van den Einden, Gerard Molmans, Roos Knijnenburg, Wim Hurkmans, Frans Klaus, Mart Fransen, Anita Maassen en Marius van Deursen. Van de historische foto’s zijn in de meeste gevallen de namen van de fotografen niet meer te achterhalen.

Voorzitter Rob Berkvens van onze heemkundekring feliciteerde de initiatiefnemers van de tentoonstelling met het mooie resultaat én de initiatiefnemers van de vijfjarige DeurneWiki. "Onze digitale historische encyclopedie over Deurne is een groot succes en heeft inmiddels al veel navolging gevonden en prijzen in de wacht gesleept. Maar aan dat succes,” zo zei hij, "zit ook een keerzijde. We krijgen zoveel  bezoekers per dag, dat de bereikbaarheid van DeurneWiki wel eens verstoord wordt. Om die bereikbaarheid voor de toekomst veilig te stellen, zullen we investeringen moeten doen.  Daarbij kunnen we wel wat hulp gebruiken en aangezien DeurneWiki door organisaties Deurne-breed en ook door de gemeente gebruikt wordt, zouden we een ‘kontje’ van de gemeente heel erg op prijs stellen.” 

De tentoonstelling Deurne Toen en Nu is nog tot en met 8 mei te zien in de hal van het gemeentehuis. Daarna is de expositie tot 27 juli te zien in Zorgboogcentrum De Nieuwenhof. De speciale editie van D’n Uytbeyndel is zolang de voorraad strekt voor 4,50 euro te koop bij het Heemhuis aan de Stationsstraat 73 en bij Boekhandel Berkers in Deurne. 










Links: voorzitter Rob Berkvens bij de opening van de expositie Deurne Toen en Nu met historische foto's van straatbeelden in Deurne van onze heemkundekring en actuele foto's van dezelfde plek vanuit hetzelfde perspectief van Fotoclub Optika.  Rechts: de organisatie van de expositie vlnr. voorzitter Rob Berkvens, Pieter Koolen, Hans van Hoek, Joost de Haan en Theo Vosmeer van onze heemkundekring en voorzitter Marius van Deursen van Fotoclub Optika.
Alle foto's zijn van Optika-lid Hein van Bakel. Klik op de foto voor een vergroting. 
  Voor artikel en foto's van de opening in het Weekblad voor Deurne klik  hier  

Tentoonstelling Deurne Toen en Nu

Foto’s brengen stedenbouwkundige ontwikkelingen in Deurne in beeld


Historische foto van het gemeentehuis uit het archief van de HKK
(klik op de foto voor een vergroting)

DEURNE – Vrijdag 10 april opent burgemeester Hilko Mak om 16.00 uur in de hal van het gemeentehuis de fototentoonstelling Deurne Toen en Nu. Er zijn historische foto’s uit het archief van Heemkundekring H.N. Ouwerling en actuele foto’s, genomen vanuit hetzelfde standpunt, van Fotoclub Optika van straatbeelden in Deurne te zien.

Deze tentoonstelling bij gelegenheid van het vijfjarig bestaan van DeurneWiki brengt de stedenbouwkundige ontwikkelingen van de afgelopen decennia in Deurne in beeld. Bij de tentoonstelling verschijnt als catalogus een speciale uitgave van D’n Uytbeyndel in kleur.

De expositie laat zien hoe Deurne veranderde van een plaats met een dorps imago tot een plaats die aansluiting zoekt bij een meer stedelijke uitstraling. De combinatie van de historische foto met de actuele foto als tegenhanger beeldt een wereld van verschil uit. Een verschil van generaties. Daarmee is deze tentoonstelling ook een aanrader voor familiebezoeken. De foto’s vormen een perfecte illustratie voor verhalen, die grootouders en ouders hun kinderen en kleinkinderen kunnen vertellen. Het is aan de bezoekers om te oordelen of alle veranderingen ook veranderingen ten goede waren. Wellicht zal hier en daar toch even een ‘pijntje’ gevoeld worden.

Vijf jaar DeurneWiki

Aanleiding voor de tentoonstelling Deurne Toen en Nu is het vijfjarig bestaan van de digitale historische encyclopedie DeurneWiki van de heemkundekring. Www.Deurnewiki.nl werd op 11 april 2010 gelanceerd door de toenmalige burgemeester Gerard Daandels. Initiatiefnemers in 2009 waren Theo Vosmeer en Pieter Koolen, die voor de bouw en het onderhoud van de site werden bijgestaan door Joost de Haan. Heemkundekring H.N. Ouwerling was de eerste heemkundekring in Nederland die een historische encyclopedie in de vorm van een Wiki-database ontwikkelde.

DeurneWiki werd enthousiast ontvangen, ontving diverse prijzen en heeft inmiddels in meerdere plaatsen navolging gekregen. De site stimuleert het lokale historisch besef en de interesse en waardering voor het cultureel erfgoed. Begin maart passeerde het aantal bezoekers uit Deurne en van over de hele wereld de grens van een miljoen. Elke dag raadplegen circa 1500 unieke bezoekers DeurneWiki. Op piekmomenten vragen gebruikers zelfs tussen de 35 en 40 pagina's per minuut op.

Zij vinden momenteel op DeurneWiki, dankzij de inzet van vrijwilligers, de grote response van mensen uit Deurne en daarbuiten en de bijdragen uit familiealbums en collecties van o.a. de Deurnese fotografen Ton Hartjens en Jan van den Eijnde een unieke verzameling van circa 7.200 artikelen en 28.000 gedocumenteerde foto's.

DeurneWiki is een probaat middel gebleken om informatie en foto’s terug te halen naar Deurne. Door verhuizing, emigratie en vererving is immers veel historische informatie over Deurne en de kerkdorpen buiten de gemeentegrens terecht gekomen. Ook blijkt regelmatig dat Deurnese bezoekers van DeurneWiki zich plotseling die ‘schoenendozen op zolder’ met mogelijk waardevolle historische informatie herinneren.

Succes met een keerzijde

DeurneWiki blijkt ook voor andere media aantrekkelijk te zijn. Zo is naar schatting 90% van de foto’s op de populaire Facebookpagina ‘Ge wit dè de ge van de geminte Deurze bént, as ge ôk nog wit dè…’ afkomstig van DeurneWiki. Ook verenigingen en organisaties putten voor hun presentaties uit de historische ‘schatkamer’ die DeurneWiki in vele opzichten is. Daarnaast wordt op informatieborden bij bezienswaardigheden en/of interessante gebouwen de bezoeker vaak via een QR-code voorzien van extra informatie op DeurneWiki. Bovendien is er de app Wikitude met DeurneWiki TR Plekke, waarmee historische informatie van DeurneWiki over de omgeving waarin men zich bevindt direct beschikbaar is.

Maar zorgen zijn er ook. Theo Vosmeer: "Door de zware belasting van DeurneWiki lopen we tegen de technische grenzen van het huidige hosting-concept aan. De gebruikers worden steeds vaker geconfronteerd met lange wachttijden, foutmeldingen en ‘verwrongen’ pagina's. Om dit probleem uit de wereld te helpen zouden we moeten overschakelen of, liever gezegd, opschalen van een gedeelde server naar een eigen server. Maar dat heeft financiële consequenties, waarvoor de heemkundekring in haar eentje nog geen oplossing heeft. Het zou toch mooi zijn als die wel gevonden kan worden. Niet alleen voor de heemkundekring.”

Zo lang de voorraad strekt is de speciale kleurenuitgave van D’n Uytbeyndel nr. 85, tevens catalogus bij de tentoonstelling, voor 4,50 euro verkrijgbaar bij het heemhuis aan de Stationsstraat 73 en bij Boekhandel Berkers in Deurne.

De tentoonstelling is in de hal van het gemeentehuis te zien tot en met 8 mei en verhuist op 11 mei naar Zorgboogcentrum De Nieuwenhof in Deurne. Tijdens de zondagopenstellingen van 14.00 tot 17.00 uur op 12 en 26 april en 10 mei is de tentoonstelling ook op grootbeeld te zien in het heemhuis. Daar is eveneens de tentoonstelling 100 Jaar Elektrisch Licht in Deurne te bezoeken. Vrij entree.


 

Zilveren draagspeld Brabants Heem voor Henk van Straaten en Nico Vosmeer














Vlnr: Henk van Straaten, Nico Vosmeer en Harry Boots van Brabants Heem. Foto Karin Akkers. (Klik op de foto voor een vergroting.)
Tijdens de bestuursvergadering van 20 april 2015 speldde Harry Boots van Brabants Heem de zilveren draagspeld van de stichting op bij Henk van Straaten en Nico Vosmeer vanwege hun verdiensten voor onze heemkundekring.

Henk van Straaten en Nico Vosmeer namen tijdens algemene ledenvergadering op 23 februari na tien jaar afscheid als respectievelijk secretaris en penningmeester. Zij blijven wel bestuurslid. Harry Boots reikte tevens de bijbehorende oorkonde uit. 



Expositie 100 Jaar Elektrisch Licht in Deurne



Links: Voorzitter Rob Berkvens (links) overhandigt Piet Pardoel een presentje bij de opening van de tentoonstelling. Rechts Josée v.d. Loo van de werkgroep Tentoonstellingen. 

Rechts: De meetapparatuur die Frans Pardoel in 1932 eigenhandig bouwde. Te zien in de expositie. (Foto's: Nelly van Rijt)


Zondag 8 februari werd in het Heemhuis aan de Stationsstraat 73 in Deurne de expositie 100 Jaar Elektrisch Licht in Deurne geopend door Piet Pardoel. Zijn vader Frans was sinds 1932 veertig jaar lang, samen met collega’s, in Deurne ’t Menneke van ’t Léécht onder de directeuren Dekkers en Habets van het Gemeentelijk Elektriciteits Bedrijf (GEB).

Er is sinds de introductie van elektriciteit in het dagelijks leven veel veranderd; aanvankelijk stap voor stap en later bijna ‘met de snelheid van het licht’. De olielamp, de stoommachine; herinneringen aan vervlogen tijden. Te moeten leven en werken zonder elektriciteit kun je je nu nauwelijks nog voorstellen en toch is het in Deurne nog maar honderd jaar geleden dat elektriciteit beschikbaar kwam. Daaraan besteedt de expositie aandacht in materiële zin, maar ook aan de mensen die erbij betrokken waren. In vitrines zijn o.a. kooldraadlampen te zien, de eerste elektrische apparaten, documenten, toelichtingen en foto’s.

Piet Pardoel schetste in het kort de ontwikkelingen die mogelijk werden met elektriciteit. Dat hij gevraagd was de expositie te openen, zei hij te beschouwen als een hommage aan zijn vader Frans. Hij stelde twee door zijn vader eigenhandig gebouwde meetapparaten beschikbaar, die Piet na dertig jaar op zolder onder een wespennest vandaan haalde. Die apparaten gaan na de tentoonstelling naar het museum Techniek met ’n Ziel in Neerkant, dat diverse voorwerpen in bruikleen gaf voor deze tentoonstelling. Met het omzetten van een schakelaar zette Piet Pardoel de expositie in Deurne ook letterlijk in het licht.

De expositie is onder leiding van Josée v.d. Loo gemaakt door Rob Berkvens, Harrie Martens en Fien Verrijt van de werkgroep Tentoonstellingen van Heemkundekring H.N. Ouwerling. In het tijdschrift van de heemkundekring, D’n Uytbeyndel nr. 84, is tevens een uitgebreid artikel van de hand van Rob Berkvens opgenomen over de komst van elektriciteit naar Deurne. D’n Uytbeyndel is verkrijgbaar in het Heemhuis en bij Boekhandel Berkers aan de Stationsstraat in Deurne.

De expositie is tot en met zondag 14 juni elke tweede en vierde zondag van de maand van 14.00 tot 17.00 uur en elke dinsdag van 19.00 tot 21.00 uur vrij te bezoeken. In deze periode besteden medewerkers van het museum Techniek met ’n Ziel tijdens rondleidingen in hun museum in Neerkant tevens speciale aandacht aan de komst van elektrisch licht naar Deurne.


100 jaar elektrisch licht



Bij het geboortehuis van Jan Floris Martinet aan de Markt 12 verrezen de eerste gekyaniseerde duo-elektriciteitspalen van ongeveer zeven meter hoog. 
(Klik op de foto voor een vergroting)


Van  zondag 8 februari tot en met zondag 14 juni 2015 zijn de vitrines van het Heemhuis in Deurne gevuld met een tentoonstelling over de komst van elektrisch licht en de ontwikkeling van de elektriciteit in Deurne. De heer Piet Pardoel heeft op zondag 8 februari om 14.30 uur de tentoonstelling geopend. Zijn vader Frans Pardoel was gedurende 42 jaar werkzaam bij het GEB en de PNEM.  

In de tentoonstelling wordt u een beeld geschetst van de overgang van de armoe van kaarsen en olielampen naar de rijkdom en het gemak van elektriciteit. Van het toen rijke Deurne dat als eerste gemeente in Brabant haar eigen elektriciteitscentrale had. Er is ook aandacht voor de mensen van het eerste uur. In het artikel Licht in Deurne in ons tijdschrift D’n Uytbeyndel nr. 84 van januari 2015 is deze geschiedenis ook uitgebreid beschreven.  

De tentoonstelling is iedere 2e en 4e zondag van de maand tussen 14.00 en 17.00 uur en iedere dinsdag van 19.00 tot 21.00 uur te bezoeken. De expositie is vrij toegankelijk. Reacties kunt u sturen naar:  info@heemkundekringdeurne.nl   

 

Medewerkers van het museum Techniek met ‘n Ziel in Neerkant zullen met extra informatie en demonstraties tijdens hun rondleidingen in hun museum inspelen op de tentoonstelling in het heemhuis. Voor reacties en informatie:  info@techniekmeteenziel.nl  en  www.techniekmeteenziel.nl  


Beeldvorming en manipulatie

Propaganda kreeg een grote vlucht tijdens WO I










De mobilisatie in Duitsland drong door tot in het gezinsleven zoals op de propagandaprent links te zien is. Rechts: Cees Verhagen wordt voor zijn lezing bedankt door Leny Hendriks van de werkgroep Lezingen en Excursies. Klik op de foto voor een vergroting. (foto's: Nelly van Rijt)


Donderdag 19 maart verzorgde Cees Verhagen uit Someren in het Parochiecentrum in Deurne een boeiende lezing over oorlogspropaganda en kritische prenten met de titel: Spotten met de Vijand. De lezing was georganiseerd door Heemkundekring H.N. Ouwerling naar aanleiding van de honderdjarige herdenking van de Eerste Wereldoorlog, ook wel de Grote Oorlog genoemd.  Verhagen schreef een biografie over de Belgische huisarts Eijnatten die in die tijd naar Nederland vluchtte en in Someren terecht kwam. Tijdens zijn onderzoek voor die nog niet uitgegeven biografie wekte de grote vlucht die propaganda via spotprenten nam de interesse van Verhagen.

Cees Verhagen schetste allereerst de situatie waarin de Grote Oorlog is ontstaan. Hoe strategische belangen van grootmachten als Duitsland, Frankrijk, Groot-Brittannië en Rusland zich deden gelden en met elkaar in botsing kwamen. Hoe het nationalisme een rol ging spelen en hoe industriële ontwikkelingen een andere oorlogsvoering mogelijk maakten. Een oorlogsvoering, die niets meer te maken had met de heroïek van man tegen man-gevechten in veldslagen, maar die gebruik maakte van massavernietigingswapens. Hierop waren jan soldaat en de legerstaf nauwelijks voorbereid. Het leidde tot een jaren durende catastrofe, waaruit nauwelijks een uitweg mogelijk was. Bombardementen met grootschalige vernietigingen van gebouwen en hele plaatsen, de inzet van gifgassen, patstellingen in de loopgravenmethodiek, hongersnoden en sociale ontwrichting. Een situatie die, mede door de inzet van de koloniën, wereldwijd leidde tot de mobilisatie van 66,5 miljoen militairen, bijna 10 miljoen gesneuvelde soldaten, 7 miljoen gedode burgers, 18 miljoen gewonden en 8 miljoen krijgsgevangen. Dan moet het moreel hoog gehouden worden, ook in het thuisland.
Alle grootmachten bedienden zich van beeldvorming en manipulatie om zich te verzekeren van de steun van de eigen achterban en om de tegenstander te ‘kakken’ te zetten. Niets nieuws onder de zon, maar wel nieuw in die tijd was de grootschalige aanpak en de snelle verspreiding van propagandamateriaal via veel gelezen kranten, tijdschriften en posters per nieuwe verbindingsmiddelen als het spoor.
Naast de propaganda van de grootmachten, die korte metten maakte met de morele standaard van de vijand, waren er ook individuele kunstenaars die in hun prenten een kritisch commentaar gaven op de situatie. Een paar voorbeelden: politiek tekenaar Louis Raemaekers, van wie tot 12 april in het Limburgs Museum in Venlo een tentoonstelling te zien is, en Jan Sluijters, die voor de Nieuwe Amsterdammer politieke spotprenten maakte; nog tot 6 april te zien in museum De Fundatie in Zwolle.
Verhagen begon zijn lezing met een afbeelding van een veld vol poppies; klaprozen. De bloem uit het gedicht In Flanders Fields dat de Canadees John McCrae tijdens zijn diensttijd in Vlaanderen schreef. De bloem staat sindsdien symbool voor zowel het vergoten bloed als voor de levenskracht. De rode bloem slaagt er in uit totaal verwoeste grond toch steeds weer op te bloeien. Hij sloot zijn lezing poëtisch af met een afbeelding van een klaproos met
een traan. Én met de conclusie: vertrouw nooit de waarheidsgetrouwheid van een ‘stilstaand’ beeld. Zet dat beeld altijd in zijn context en kijk dan opnieuw. Ook in de huidige tijd.

Voor wie meer interesse heeft in het onderwerp: in het Nederlands Steendrukmuseum in het Carolusgebouw, Oranje Nassaustraat 8c in Valkenswaard, is tot en met 26 april een tentoonstelling te zien van spotprenten: De Eerste Wereldoorlog in steendruk. Zie:   www.steendrukmuseum.nl  



Fototentoonstelling Tijdlijn Deurne nog te zien tot voorjaar 2015 



Foto heemkundekring; coll. Frans Gloudemans. Deze foto is niet opgenomen in de route.


Zondag 21 september zijn tijdens de Boeken- en Platenmarkt van Lionsclub Deurne de vijf prijswinnaars bekend gemaakt van de puzzel die gekoppeld was aan de fototentoonstelling Tijdlijn Deurne I. De wandelexpositie met historische foto’s van Heemkundekring H.N. Ouwerling in etalages in het centrum van Deurne startte op 29 juni en trok enorm veel belangstelling. Daarom zullen de foto’s nog tot voorjaar 2015 te zien blijven. 


De fototentoonstelling is een samenwerkingsinitiatief van de heemkundekring, De Wieger, VVV, De Nacht van het Witte Doek, de St.-Willibrorduskerk en het Centrummanagement Deurne. Tijdlijn Deurne werd financieel mogelijk gemaakt door Deurne Promotion, Vereniging van Vastgoedeigenaren Deurne, Rotary Deurne-Asten-Someren en een aantal Deurnese ondernemers. In Tijdlijn Deurne speelt het midden- en kleinbedrijf uit het verleden een grote rol. 

Rectificatie bestellen foto’s

Hier en daar is melding gemaakt van de mogelijkheid foto’s uit de expositie te bestellen bij Fotogalerie Mieke in de Kerkstraat. Die melding berust op een vergissing. De foto’s zijn eigendom van Heemkundekring H.N. Ouwerling en zijn ook alleen via de heemkundekring te bestellen. Persoonlijk tijdens de openingstijden van het heemhuis aan de Stationsstraat 73 op maandag en woensdag van 10.00 tot 12.00 uur en op elke tweede zondag van de maand van 14.00 tot 17.00 uur en bij Rob Berkvens via e-mail robert13@xs4all.nl


Prijswinnaars
De juiste oplossing van de puzzelwedstrijd was: Beelden van vroeger roepen verre herinneringen wakker. Uit de ruim 80 goede inzendingen zijn vijf prijswinnaars getrokken: Annie Kerstens, Jos Trienekens, Corry van Hoof-van Bakel, Max Marges, en Antoinette Heinen.
De prijswinnaars hebben een keuze mogen maken uit de volgende Deurnese boeken: Peellanders, Een kind ziet het dorp, De Sint Willibrorduskerk belicht, Deurne, zo was het en Deurne in oude ansichten.



Veel belangstelling voor historie van de Koningshoeven


Hans van de Laarschot tijdens zijn lezing over de Koningshoeven
(Klik op de foto voor een vergroting. Foto: Nelly van Rijt)


Voor de lezing van Hans van de Laarschot op 22 januari jl. waren ruim veertig belangstellenden naar het Parochiecentrum aan de Visser in Deurne gekomen. Van de Laarschot presenteerde er, geïllustreerd met beeldmateriaal, de geschiedenis van de Koningshoeven in Helenaveen.

Voor het eerst werd de lezing van Heemkundekring H.N. Ouwerling gehouden in het Parochiecentrum. Hoewel de heemkundekring in 2014 steeds gastvrij werd ontvangen in het Groot Atelier van Museum De Wieger, bleek die locatie met regelmaat te klein voor het aantal bezoekers van de lezingen. Tijdens de lezing van Van de Laarschot bleek de kapel niet alleen meer ruimte te bieden, maar ook te beschikken over een goede akoestiek.

De zogenoemde Koningshoeven werden in de eerste decennia van de vorige eeuw gebouwd door de Maatschappij Helenaveen. De meeste van de grond af nieuw in de vorm van een koprompboerderij, een aantal ook als uitbreiding van een bestaande boerderij of van een bijgebouw van de maatschappij. De bouw van de Koningshoeven werd door de maatschappij onder directeur A. Bos beschouwd als de kroon op de ontginning van dit deel van het peelgebied. De in totaal elf hoeven, vele malen groter dan de in de peel gebruikelijke keuterboerderijen, kregen allemaal een naam die verwees naar de band van het bedrijf met het koningshuis.

Ondanks de grootte van de hoeven was voorspoed niet vanzelfsprekend. De pachters betaalden een hoge pacht in moeilijke tijden voor de landbouw tijdens WO I en de jaren twintig. Een aantal pachters kwam in 1923 in opstand tegen Bos en schreef zelfs een brief aan koningin-moeder Emma. Zij voelden zich door de maatschappij te veel onder druk gezet met een te hoge pacht en een te lage opbrengst. De latere overschakeling van de gemengde bedrijven naar tuinbouw en rundveehouderij met kaasmakerij bleek lucratiever. 

De lezing van Van de Laarschot had vooral betrekking op het ontstaan van deze Koningshoeven en de eerste jaren dat ze in bedrijf waren. Een aantal is inmiddels in particuliere handen overgegaan, van functie veranderd of verdwenen.  

Na afloop van de lezing ontstond er een levendige discussie tussen Van de Laarschot en het publiek. Daaruit bleek dat vooralsnog niet alle vragen, vaak betrekking hebbend op een bredere benadering van de historie van de Koningshoeven, beantwoord konden worden. De beantwoording daarvan vraagt nog nadere studie.



Tentoonstelling verlengd: Deurne 70 jaar Bevrijd

De tentoonstelling Deurne 70 jaar Bevrijd werd op 24 september in het Heemhuis, Stationsstraat 73, geopend. De tentoonstelling zou te zien zijn tot en met 23 november, maar is gezien de grote publieke belangstelling verlengd tot en met 25 januari 2015.De tentoonstelling richt zich op die 24e september 1944, maar besteedt ook aandacht aan de bange dagen daarna voor de dorpen Helenaveen, Liessel en Neerkant. Die konden pas ruim een maand later definitief hun vrijheid vieren.Naast vreugde was er veel ellende en verdriet. De bevrijding had ook een keerzijde. Kapotgeschoten dorpskernen, gesneuvelden en gebrek aan alles. Daarna volgde langzaam de wederopbouw. Al deze facetten komen in deze tentoonstelling aan de orde.De expositie is elke dinsdagavond van 19.00 tot 21.00 uur en elke tweede en vierde zondag van de maand tussen 14.00 en 17.00 uur vrij te bezichtigen.

 


Oproep  voor foto’s, informatie en materialen voor:

Expositie over de komst van elektriciteit naar Deurne

Lees hier meer


Tentoonstelling Deurne 70 jaar Bevrijd leidt tot identificatie veldgraf Duitse militair

De tentoonstelling over de bevrijding van Deurne en de kerkdorpen in het Heemhuis aan de Stationsstraat 73 in Deurne heeft geleid tot de identificatie van een gesneuvelde Duitse militair. De tentoonstelling is nog te zien tot en met 25 januari. Naar de identiteit van een collega-militair, die naast hem in een veldgraf aan de Snoertsebaan begraven werd, wordt nog gezocht. Het Weekblad voor Deurne publiceerde er op pagina 5 over op 11 december jl. Lees hier meer...