logo

De geschiedenis van Heemkundekring H.N. Ouwerling - Deurne

 

In verschillende publicaties is aandacht besteed aan het ontstaan van Heemkundekring H.N. Ouwerling. Om die reden is besloten dat hier niet meer op een verhalende manier te doen, maar als een soort kroniek de belangrijke data en jaartallen op een rijtje te zetten. De achtergrond van het ontstaan, het verval van boerderij De Pelikaan, wordt hierin niet in detail naar voren gebracht. In de documentatie van de heemkundekring H.N. Ouwerling bevindt zich een map 'Pelikaan', met daarin rapporten, correspondentie, foto's en publicaties van allerlei aard over De Pelikaan. Deze zijn voor leden van de heemkundekring te lezen in DocuDataDeurne. Onderstaand overzicht  is uiteraard een selectie; de lijst zou te lang worden indien ook alle activiteiten van de werkgroepen zouden moeten worden genoemd. De werkgroepen hebben een eigen pagina.

 

Voorgeschiedenis vanaf 1972: 

Lidmaatschappen van Deurnese heemkundig geÔnteresseerden bij Heemkundekring Peelland in Helmond. Dat waren dr. Hub. van Doorne, Net Hubens, Cor Brekelmans en Frans Martens. Vanaf dat jaar tevens pogingen van Frans Martens, W.A.M. van Heugten, Wiro van Heugten en Joep Coppens om in samenwerking met pater Dagobert Gooren, voorzitter van de contactcommissie van Brabants Heem, te komen tot een heemkundekring in Deurne.

Vanaf 1976: 

voornemen oprichting Heemkundekring Liessel; initiatief van Henk Kweens, Johan Engels, Jan Welten, Bep Beljaars-Zelissen en Laurens de Jonge, onder andere n.a.v. de tentoonstelling ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan van de Liesselse kerk. 

1977

6 september: bijeenkomst in De Wan te Deurne van Tij Kools, strijder voor behoud van o.a. boerderij De Pelikaan in Deurne en pleitbezorger voor een heemkundekring in Deurne, met de 'trekkers' van de heemkundekring-in-oprichting te Liessel. 

23 september: vergadering om te komen tot oprichting van een heemkundekring in Deurne. 

20 oktober: dia-avond onder leiding van Frans Martens ten behoeve van ledenwerving.

november: aanstelling voorlopig bestuur van heemkundekring i.o.met Henk Kweens als voorzitter, Bep Beljaars-Zelissen als secretaris, Wiro van Heugten als penningmeester en Joep Coppens, Frans Martens, Laurens de Jonge, Johan Welten en J. Welten als leden.

1978  

23 mei: oprichtingsvergadering. De naam 'Heemkundekring H.N. Ouwerling' werd voorgesteld door Wim van Heugten. Voorlopig voorzitter Henk Kweens werd opgevolgd door Joep Coppens. Oprichting Monumentencommissie van de heemkundekring, met daarin Laurens de Jonge, Wiro van Heugten en Joep Coppens. 

21 juni: officiŽle oprichtingsdatum. De statuten van Heemkundekring H.N. Ouwerling worden notarieel gepasseerd.

1979 

19 november: Henk Kweens treedt af als bestuurslid.

1980 

Nieuwe bestuursleden: Laurens de Jonge, Johan Engels, A. van Baars en J. Burgering;teruggetreden Frans Martens.

Vier actieve werkgroepen: Lezingen, Monumenten, Dialecten en Oudheidkamer.

1982 

Tentoonstelling werkgroep 'Oud-Vlierden' in Huize De Vliert te Vlierden o.l.v. Henk Beijers en Pieter Koolen.

12 juni: bestuursvergadering voor de eerste maal in de paardenstal van Museum De Wieger.

Start werkgroep Tentoonstellingen; eerste tentoonstelling: Rond d'n herd. 

1983 

voorjaar: verschijnt eerste nummer van D'n Uytbeyndel als gezamenlijke uitgave met heemkundekring De Vonder Asten-Someren. 

augustus: heemkamp van de Stichting Brabants Heem in Deurne.

1985-1986

Opgravingen na afbraak boerderij De Pelikaan o.l.v. Wiro van Heugten en Ludo Boeije.

1986

Verschijning 'Oorlogsjaren 1940-1945 gemeente Deurne' i.s.m. Heemkundekring H.N. Ouwerling.

1988

D'n Uytbeyndel wordt een zelfstandige uitgave van Heemkundekring H.N. Ouwerling.

1989  

9 september: het nieuwe onderkomen, Stationsstraat 73 in Deurne, van de heemkundekring wordt na grondige restauratie geopend en krijgt de naam: Heemhuis. De heemkundekring krijgt het voormalige woonhuis van Wout Lutters in bruikleen van J. Hohmann.  

1990

januari: Cis Althuizen-Holten treedt toe tot het bestuur. 

1993

12 september: opening van de beugelbaan in de tuin van het Heemhuis door burgemeester J. Smeets en erelid J. Hohmann.

1995

start restauratie grafkapel De Maurissens in Vlierden.

1996

verschijning Vlierdens Verleden, geschreven door Henk Beijers en Pieter Koolen.

februari: Johan Engels en Driek Joosten treden af als bestuurslid en worden benoemd tot erelid. 

1997

29 januari: afscheid van Joep Coppens, na een 18,5-jarig voorzitterschap, als bestuurslid. Hij kreeg de zilveren legpenning van de gemeente Deurne en het zilveren draaginsigne van Brabants Heem. Benoemd tot erelid van de vereniging. Peter van de Westerlo volgt hem op als voorzitter. Cis Althuizen treedt af als bestuurslid.

19 april: herdenking honderdste geboortedag Antoon Coolen.

1998

9 mei: officiŽle opening door A. Hohmann-van Doorne van het gerenoveerde en gerestaureerde Heemhuis. 

opgravingen door de werkgroep Archeologie onder het Haageind en in de kasteeltuin.

1999

3 februari: website Heemkundekring gaat online.

2000

activiteiten rond het honderdste geboortejaar van Dr. Hub. van Doorne, oprichter van de DAF-fabrieken.

31 januari: benoeming Cis Althuizen-Holten tot erelid.

2001

januari: Peter van de Westerlo treedt af als voorzitter en wordt opgevolgd door Theo van Daele. 

2003

14 juni: jubileumweekend met manifestatie in en achter het Heemhuis. 

jubileumboeken: Het Kwartierstatenboek, samengesteld door de werkgroep Genealogie, en de onvoltooide biografie van H.N. Ouwerling door wijlen Jac. Heeren. 

Peellanders, memoires geschreven door Martinus van de Mortel (1871-1935); een uitgave van Heemkundekring H.N. Ouwerling.

2004

26 januari: tijdens de jaarvergadering ontvingen Anneke van Ooij-Seijkens, Pieter Koolen, Wiro van Heugten en Hans van Hoek het zilveren draaginsigne van Brabants Heem.

voorjaar: renovatie aanbouw Heemhuis, de zogenaamde geitenstal.

2005

Bestuursleden Leo van Neerven en Wies Schouten opgevolgd door Henk van Straaten en Nico Vosmeer. 

Restauratie grafkapel in Vlierden afgerond.

Cd met liedjes van Jan van Ooij uitgebracht.

Start restauratie van de grenspalen, de zogenoemde Peellimieten. 

2006

Sjaak Obers treedt af als bestuurslid. 

Heemkundekring is betrokken bij de restauratie van de begraafplaats van de St.-Willibrorduskerk aan de Markt. 

Heemkundekring is betrokken bij de opzet van een wandelroutenetwerk.

2007

Leny Hendriks wordt bestuurslid. 

Tussentijds neemt Rob Berkvens de voorzittershamer over van Theo van Daele.

2008

Rob Berkvens benoemd tot voorzitter en Gerard van Houdt tot bestuurslid. 

Besluit de dorpspomp, die in de Martinetstraat stond, te restaureren.

Restauratie van de begraafplaats en de Peellimieten vordert. 

2009

Deelname aan cultuurmanifestatie Deurne-Kunst. 

Idee voor Deurne-Wiki wordt besproken en aangenomen. 

Gerestaureerde dorpspomp geplaatst aan de Lage Kerk.

Kannenbuizen in Zeilberg deels opgegraven en onderhandeling met grondeigenaar over overige buizen. 

Ludo Boeije en Pierre van de Meulenhof presenteren onderzoek naar cijnsboeken.

2010 

Theo van Daele en Peter van de Westerlo worden erelid. Jan Gerrits verlaat het bestuur. 

Deurne-Wiki wordt in april gestart door burgemeester Gerard Daandels en wint later dat jaar de Knippenbergprijs van Brabants Heem. 

Grafkapel in Vlierden overgedragen aan Stichting Maria Vredeskapel. 

Archeologische waardekaart op advies van de HKK aangepast. 

Start voorbereidingen restauratie Schietbaan aan Helmondseweg en Eessense Put bij Kaweise Loop. 

Medewerking aan festiviteiten rondom Gouden Helm die 100 jaar geleden werd opgegraven. 

2011

FinanciŽle ondersteuning van 3.500 euro van Schatten van Brabant voor onderwijsproject Sporen. 

29 april: Pieter Koolen benoemd tot Lid in de Orde van Oranje Nassau. De gedreven en gepassioneerd amateurhistoricus werd voorgedragen door Heemkundekring H.N. Ouwerling, 

2012

15 mei: geheel vernieuwde website van onze heemkundekring online. 

13 augustus: start eerste fase restauratie schietbaan aan Helmondseweg.

15 augustus: expositie in geitenstal. 

2 september: Vrijwilligersdag.

29 oktober: firma Rasenberg start reconstructie schietbaan, schietberg en beschermingswal. 

5 november: onze archeologen Antoon Vissers en Louis Litjens beginnen met collegaís van de HKK Asten-Someren bodemonderzoek bij de Astense Aa vanaf de Berken tot aan de Oostappensedijk.

24 november: in heemtuin start plaatsen van een putmik (putgalg); een constructie boven een waterput die dient om een emmer in de put te laten zakken en weer op te hijsen

Belastingdienst kent onze heemkundekring de ANBI-status Cultuur toe.  

2013

25 januari: Wiro van Heugten tijdens de ledenvergadering benoemd tot erelid.

26 mei: festiviteiten rondom eeuwfeest huize De Romein.

8 juni: opening gerestaureerde schietbaan.

1 september: Vrijwilligersdag. Voor de eerste keer werd een vrijwilliger van het jaar gekozen: Hans van Hoek. Hij ontving een wisselplaquette.

24 november: opening tentoonstelling 200 Jaar Koninkrijk.

najaar: D'n Uytbeyndel nr 80 verschijnt.

2014  

24 februari: Nico Vosmeer herkozen als penningmeester. Anneke van Hoek krijgt het zilveren draaginsigne met oorkonde van Brabants Heem. W erkgroep Documentatie opgeheven.

maart: Cis Althuizen-Holten, erelid sinds 31 januari 2000, overlijdt; 83 jaar.

11 maart: de gemeenteraad van Deurne kende het Ereburgerschap van Deurne toe aan onze (sinds 1989) ereleden de heer J. Hohmann en mevrouw T. Hohmann-van Doorne. Het was 36 jaar geleden dat Deurne weer een   ereburgerschap  toekende.

6 april: vloer van de kelder in het heemhuis verlaagd en trap geplaatst. De archeologiekelder wacht nog op verdere inrichting.  

22 juni: opening expositie 1964 met herinneringen aan wat er 50 jaar geleden in Nederland en meer in het bijzonder in Deurne en de kerkdorpen gebeurde.

29 juni: opening fotowandelexpositie Tijdlijn Deurne I in het heemhuis; een samenwerkingsproject in het centrum met De Wieger, VVV, De Nacht van het Witte Doek, de St.-Willibrorduskerk en het Centrummanagement Deurne met 150 foto's uit het archief van de heemkundekring.

5 juli: dagexcursie naar Breda met een bezoek aan o.a. de Onze Lieve Vrouwekerk en de Koninklijke Militaire Academie. 

1 september: schenkingen van heemkundelid Lex van de Haterd uit de erfenis van Pieter Wiegersma ; o.a. een bronzen riemgesp uit de vijfde eeuw die Pieter Wiegersma vond bij het Klein Kasteel, en een Madonna met Kind uit Museum De Wieger.  

24 september: opening expositie Deurne 70 Jaar Bevrijd door Jeremy Foster en cultuurwethouder Nicole Lemlijn in het heemhuis.

28 september: jaarlijkse boeken- en platenmarkt.

5 oktober: Hans Timmers wint Heemkundige Quiz.

9 oktober: lezing door heemkundelid Bert Beulens over het muzikale leven in Deurne n.a.v. het gouden jubileum van het Jeugdorkest van de KHD en de betekenis van  voormalig dirigent Dirk Koster.

12 oktober: Klaas Hendriks wint voor de derde opeenvolgende keer de Pieter Swinkels Wisseltrofee.

24 november: het elektriciteitshuisje aan de Spoorlaan werd verfraaid met o.a. twee historische foto's van de heemkundekring.

2015

1 januari: na het Groot Atelier in De Wieger is het Parochiecentrum vaste locatie voor lezingen van de heemkundekring.

21 januari: lezing van Hans van de Laarschot over de Koningshoeven.

25 januari: vanwege de enorme belangstelling sloot nu pas de expositie Deurne 70 Jaar Bevrijd.

8 februari: expositie 100 Jaar Elektrisch Licht  tot en met 14 juni

23 februari: Henk van Straaten en Nico Vosmeer treden na tien jaar af als secretaris en penningmeester tijdens de ALV, maar blijven bestuurslid. Zij zijn opgevolgd door respectievelijk Karin Akkers en Jan Adriaans.

19 maart: lezing Cees Verhagen over oorlogspropaganda en kritische prenten met de titel: Spotten met de Vijand.

10 april: vijf jaar DeurneWiki gevierd met foto-expositie Toen en Nu in het gemeentehuis, in samenwerking met fotoclub Optika, en een speciale editie nr. 85 van D'n Uytbeyndel.

16 april: Wim van Heugten houdt lezing over Pieter Brueghel.

20 april: Henk van Straaten en Nico Vosmeer krijgen zilveren draagspeld Brabants Heem.

29 april: adviesrapport Cultuurbeleid, met inbreng van o.a. de heemkundekring, aangeboden aan wethouder Nicole Lemlijn.

5 mei: werkgroep Beeldarchief verleent medewerking aan Bevrijdingsconcert in St.-Willibrorduskerk.

14 mei: project Schietbaan krijgt  stimuleringsprijs van 1.000 euro in de Erfgoedwedstrijd van het Peelnetwerk.

28 mei: lezing Miranda van de Mortel: Dwalen door Deurne en de Peel. 

4 juni: Pieter Koolen herontdekt restant grafsteen van de in 1670 vermoorde Jacob Geurts; nu dorpel tussen sacristie en priesterkoor in St.-Willibrorduskerk.

5 juni: geen nieuwe vondsten tijdens de versteviging van de brug bij het Groot Kasteel.

28 juni: expositie Hoofdzaak tot en met 25 oktober.

12 juli: donatie van 750 euro van Ad en Anja Welten.

30 augustus: middagexcursie naar museum Techniek met een Ziel in Neerkant.

5 september: dagexcursie naar Leuven.

6 september: Vrijwilligersdag; Tom van der Straaten gekozen tot Vrijwilliger van het Jaar.

12 september: start expositie historische foto's heemkundekring bij viering 200 jaar protestantse kerk Deurne. 

13 september: Open Monumentendag met inloopconcerten; ook in heemhuis.

13 september: Anton Vissers wint Pieter Swinkels Trop(h)ee.

28 september: Boeken- en rommelmarkt in heemtuin

1 en 8 oktober: lezing Ed van de Kerkhof over 't Riet met foto's van Hein van Bakel

12 oktober: start lezingenreeks Cultuurhistorie in de Peel, Tussen Droom en Daad, waarin onze heemkundekring participeert.

23 oktober: Rabo Clubkas Campagne leverde 2288 euro op

29 oktober: lezing Frits Booy over Sinterklaas en sinterklaasgebruiken

8 november: start expositie 75 Jaar KDO en meer!

11 november: 12,5 jaar Historisch Café

19 november: Film- en fotoavond in Gerardushuis

21 november: heemkundekring neemt met team Café Lutters deel aan eerste Deurne-Wittut quiz. 

12 december: Café Lutters werd 73e van de 89 deelnemende teams.

2016

21 januari: nuanceerde prof. Bijsterveld in een interessante lezing de losbandigheid van pastoors in vroegere tijden; m.i.v. 2016 werden de lezingen gehouden in Cultuurcentrum Martien van Doorne

-februari: het heemhuis kreeg een nieuwe kap; het project Schietberg werd project van de maand van het Peelnetwerk

13 februari picknicktafels/ligbedden geplaatst bij in 2013 gerestaureerde Schietbaan; doelen volgen nog.

21 februari dubbeldikke D'n Uytbeyndel gewijd aan Toon Kortooms bij opening Toon Kortoomsjaar gepresenteerd

22 februari ALV; Gerard van Houdt treedt na 8 jaar af als bestuurslid; Dick van Hooff nam  als bestuurslid  een sabbatical; voorzitter Rob Berkvens en bestuurslid Theo van Daele kondigden aan in februari 2017 af te zullen treden. Hans van den Broek gaf een korte lezing over de relatie heemkunde/sprookjes

13 maart: Ineke Ploegmakers-Wijnen opende de tentoonstelling Textiel in Deurne in het heemhuis

2 april: de Schietbaan werd voorzien van doelen door Peter van de Westerlo met hulp van Willy Boerenkamp

10 april: 't Debberke kreeg 200 bezoekers over de vloer voordat de voormalige kleuterschool omgebouwd wordt tot woonhuis/kantoor

21 april: Hans van den Broek verzorgde de lezing: Vroedvrouwen, vlekjes en vondelingen

27 april: de heemkundekring staat met kraam op Oranjemarkt

30 april: Schietbaan met picknicktafels in gebruik genomen als toeristische trekpleister

22 mei: Tijdlijn Deurne III geopend waarin Toon Kortooms centraal staat; foto's uit collectie heemkundekring

26 mei: volle zaal bij lezing over Zuid-Willemsvaart door Cees Verhagen

1 juni: nieuwsbrief in nieuwe huisstijl; ontworpen door Bart van Horrik; logo in moderne uitstraling

6 juni: 20.000 bidprentjes op DocuDataDeurne

9 juni: 30.000ste artikel op DocuDataDeurne

26 juni t/m 9 oktober: expositie Gezondheidszorg ten tijde van dokter Wiegersma; geopend door bestuursvoorzitter Ger Schinck van Museum De Wieger

2 juli: prachtige dagexcursie naar Hanzestad Zutphen

juli: de grote werkzaamheden van de renovatie van het heemhuis zijn afgerond. Rest nog de inrichting van de zolder tot oudheidkamer en van de kelder tot presentatieruimte van de archeologiewerkgroep

3 september: klein excursie naar Dafmuseum Eindhoven

4 september: Theo van Daele uitgeroepen tot Vrijwilliger van het Jaar

7 september: verkoop van overtollige boeken uit bibliotheek voortaan via www.boekwinkeltjes.nl/Deurania

11 september: Thom van der Straaten wint Pieter Swinkels Wisseltrofee 2016

14 september: onze heemkundekring presenteert zich op Ontmoetingsdag KBO; banner in nieuwe huisstijl

22 september: Lezing van Ludo Boeije: Kastelen in Deurne en Liessel; van 1300 tot nu

25 september: Boeken- en rommelmarkt

september: vuurstenen schrabber uit circa 13.000 v Chr. door particulier gevonden op de Kulert

15 oktober: vernieuwde Archeologiekelder voor het eerst open gesteld voor bezoekers

16 oktober: Klaas Hendriks wint Historische Quiz

19 oktober: bezoek van regionale heemkundekringen en Brabants Heem

23 oktober tot 26 februari 2017: expositie Rondom Toon Kortooms in heemhuis geopend door dochters Ingrid en Rosemarie

28 oktober: Tij Kools, een van de oprichters van onze heemkundekring, overlijdt op 79 jarige leeftijd

2 november: onze heemkundekring krijgt  € 2.081,25 uit de Rabobank Clubkas Campagne; met 555 stemmen, slechts 17 minder dan in 2016

3 november: voorleesavond in Toon Kortooms Park uit het werk van Toon Kortooms: Doe ze de boks op. Gastheer: Ed van de Kerkhof

28 november: werkgroepenvergadering in 't Trefpunt; aandacht gevraagd door de voorzitter voor de viering van het veertigjarig bestaan in 2018

11 december: heemkundelid Wim Boerekamps krijgt de legpenning van de gemeente Deurne bij de 55-jarige viering van zijn koordirigentschap en zijn inzet voor met name het Gregoriaans

13 december: heemkundelid en Vriend Piet van de Wal overlijdt

2017

23 januari: Gerard Pelders droeg Romeinse potscherven etc. over aan de heemkundekring. De BAM-medewerker en amaterarcheoloog vond die bij wegwerkzaamheden aan de Limburgstraat. Regioarcheoloog Ria Berkvens onderzoek samen met collega's van het Erfgoedhuis de vondst. Daarna zal e.e.a. te zien zijn in de Archeologiekelder. 

13, 14 en 15 februari: afsluiting Toon Kortoomsjaar met o.a. manifestatie in St.-Willibrorduskerk waarbij foto's van de heemkundekring gebruikt werden en de verandering van de Stadhoudersweg in de Toon Kortoomslaan.

25 januari: boeiende lezing door Simon van Wetten: Aan de boorden van de Peel.

11 februari: Anton Vissers en Louis Litjens verzorgden een stagemiddag Archeologie voor Raijlo Steinbach van het Alfrink College.

14 februari: regioarcheoloog Ria Berkvens stuurt haar voorlopige bevindingen aangaande de toevalsvondst aan de Limburgstraat 

20 februari: Algemene Ledenvergadering. Voorzitter Rob Berkvens en de bestuursleden Theo van Daele en Henk van Straaten traden af en stelden zich niet herkiesbaar. Thom van der Straaten was aftredend en werd bij acclamatie herkozen. De bestuurskandidaten Catrien van Heugten en Henk Verbakel kwamen nieuw in het bestuur. Leny Hendriks kreeg uit handen van Harrie Boot de zilveren speld van Brabants Heem met oorkonde voor haar inzet voor onze heemkundekring.



   




 

Voor uitgebreide informatie zie bij Nieuws van 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 en Nieuwsbrieven

Een foto-impressie van de verschillende gebeurtenissen sinds 2012.