logo

Werkgroep Archeologie

Deze werkgroep werd ingesteld in het najaar van 1996. Voor die tijd werden archeologie-activiteiten ad hoc uitgevoerd door enkele heemkundeleden. Ondermeer rond 1980 bij de opgravingen tijdens de sloop van boerderij De Pelikaan aan de Helmondseweg.

Onze Heemkundekring beschouwt het als haar taak om met andere (zoals de Rijksdienst voor Oudheidkundig Bodemonderzoek (ROB) te Amersfoort en de gemeente) het resterend erfgoed te behouden en, waar noodzakelijk, mede te zorgen voor berging van bedreigd erfgoed bij de uitvoering van civiele uitbreidingsplannen (bebouwing) en infrastructurele werken (wegen).

Werkgroepleden bij een opgraving op de Kranenmortel (Dr. Huub van Doorneweg) waar de kannenbuizen werden gevonden

De werkgroep houdt zich bezig met het inventariseren en nummeren van alle interessante bodemvondsten in de gemeente Deurne. De vondsten worden gefotografeerd en de informatie wordt digitaal opgeslagen. Ook worden deze vondsten, opgeborgen in dozen en kisten, opgenomen in een fysiek archief. In 2014 is begonnen met de verbouwing van de archeologiekelder. In de loop van 2015 zal de kelder weer ingericht worden als expositieruimte voor archeologische vondsten.

De Heemkundekring neemt niet het initiatief voor opgravingen, maar volgt wel activiteiten van derden in de Deurnese bodem om te voorkomen dat het bodemarchief en daarmee mogelijk erfgoed verloren gaat.

Deze in 2009 opgegraven kannenbuis aan de Dr Huub van Doorneweg in Deurne vertoont nog duidelijk zichtbaar enkel glazuursporen. De kannenbuizen hebben waarschijnlijk als bijproduct bij de geglazuurde potten in de oven gelegen.

Opslag en presentatie van vondsten

Vondsten van voorwerpen uit het verleden, uit eigen streek, hebben de belangstelling van een groot deel van de plaatselijke bevolking. Hiertoe zijn (vitrine)presentaties met duidelijke omschrijvingen en toelichtingen eerste vereisten. Vooral door de plaatselijke en streekvondsten van onze jeugdleden, kan onze Heemkundekring beschikken over interessant materiaal. Dit is permanent of wisselend te presenteren in vitrines van de kelder van het Heemhuis.

Foto hierboven ziet u links korte schrabbers, rechts korte brede schrabbers (vuurstenen) Vindplaats Deurnese Peel, collectie Th. Teeuwen Liessel.

Een wandtegel uit voormalige boerderij De Pelikaan, met Peelgezicht van H.N. Ouwerling.


Onderstaand twee vondsten van derden die in 2016 om informatie aanklopten bij onze heemkundekring:

Kulertse vuursteen is een ‘schrabber’; aanwijzing voor nederzetting?









 


Vuurstenen schrabber

Rini van Dreumel heeft in zijn volkstuin bij het Natuurhobbypark Deurne een vuursteen gevonden, die hij qua vorm vond lijken op een zogenoemde schrabber. Een schrabber, zoals die op Deurnewiki te zien is. Gelukkig gooide hij de vuursteen niet weg of legde hij die in een la om verder te vergeten. Nee, Van Dreumel nam contact op met Anton Vissers van onze werkgroep Archeologie en daarmee vertrok de trein om meer over deze vondst te weten te komen.

Professionele archeologen van de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant hebben de steen onderzocht. In het onderzoeksrapport van archeoloog Nico Arts staat het volgende:

"Grote vuurstenen schrabber, gevonden door Rini van Dreumel, gemeld 5 september 2016. De vindplaats ligt in een volkstuinencomplex langs de Kulertseweg in Deurne. De schrabber is gevonden bij het plaatsen van een paal voor een bankje.

De schrabber is een fraai en groot exemplaar met afmetingen van ca. 5 x 6 cm en is gemaakt van chocoladekleurig fijnkorrelig vuursteen van hoge kwaliteit. Dit type vuursteen komt regelmatig voor in laat-paleolithische (Federmesser) nederzettingen in het zuiden van Nederland en is afkomstig uit de omgeving van Obourg in Henegouwen (B.). Vondstrijke nederzettingen met dergelijk vuursteen-type zijn onder meer Milheeze, De Baanen (Nederweert) en Oostelbeers. Het is aannemelijk dat deze schrabber uit dat tijdvak dateert (Allerød periode, ca. 13.000 jaar geleden). Vondsten uit het Federmesser-tijdvak komen zelden geïsoleerd voor. Doorgaans gaat het om vondstrijke complexen van honderden tot (tien)duizenden vondsten. Indien deze schrabber niet is opgebracht met aangevoerde grond is het mogelijk dat zich onder de volkstuinen van de Kulertseweg de overblijfselen bewaard zijn gebleven van een Federmesser-nederzetting.

De vondst is geregistreerd in het archeologisch vindplaatsen-archief van het Erfgoedhuis in Eindhoven, in afwachting van registratie in het landelijke Archis.”


Waar komt sluitsteen met rozet vandaan?













Ruim vijftig jaar geleden vond de vader van mevrouw Jacobs uit Deurne bij zijn huis aan het Loon 2 in Liessel bovenstaande sluitsteen. Nu vraagt mevrouw Jacobs zich af waar die sluitsteen vandaan komt. Zij klopte met die vraag aan bij onze heemkundekring. Anton Vissers van onze Archeologiewerkgroep heeft haar vraag opgepakt. Het onderzoek loopt.

Er zijn diverse opties. Deze sluitsteen van natuursteen kan uit de kerk van circa 1840 van Liessel komen. Andere mogelijkheden van de voormalige bestemming zijn het blokhuis dat al vóór 1468 in Liessel gebouwd werd of de vroegere Hubertuskapel die op de plaatst van de huidige Kastanje rond 1350 gebouwd kan zijn.

De vormgeving van de sluitsteen is vergelijkbaar met de sluitstenen met rozet in de Sint Catharijnekerk in Brielle uit de 15e eeuw.


Haageind 1998

De grootste terreinklus voor de seniorleden was in 1998 bij de aanleg van een stamriool en bezinkbassin in het Haageind, respectievelijk kasteeltuin. Hierbij zijn een grote hoeveelheid glas- en aardewerkscherven en een kanonskogel geborgen, grondmuren, heulstelsels en aardewerkbuisleidingen blootgelegd, en grondprofielen gemeten voor bepaling van de oorspronkelijke loop van riviertjes.
Ook een bijzonder vondst die in het heemhuis te bewonderen is, is de 'kogel van Charles van Goch'. Kijk voor meer informatie op DeurneWiki  

Anton Vissers
De kannebuizen uit de Zeilberg klik hier

Archeologisch onderzoek Astense Aa 2012
Op 5 november 2012 gingen onze archeologen Antoon Vissers en Louis Litjens als vrijwilligers aan de slag (samen met collega’s van de HKK Asten- Someren) met het bodemonderzoek bij de Astense Aa, vanaf de Berken tot aan de Oostappensedijk.

Een PowerPoint presentatie voor de vrijwilligers over wat te doen bij de vondsten van (mogelijke) archeologische resten.
De plek waar de meanderende Aa zal komen, een stukje Oude Aa is rechtsachter nog zichtbaar.

Voor meer foto's klik hier

Tussenpersoon namens het bestuur 

  • Nico Vosmeer  

Werkgroepleden

  • Contactpersoon Anton Vissers
  • Ria Berkvens, adviseur
  • Louis Litjens
  • Andrew Jones